نقش سبک دلبستگی در اضطراب اجتماعی با توجه به اثرات میانجی عزت نفس

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

دانشگاه تبریز

چکیده

هدف
پژوهش حاضر تعیین نقش سبک‌های دلبستگی در نشانه‌های اضطراب اجتماعی با میانجی
گری عزت نفس اجتماعی بود. در
راستای این هدف، 201 نفر از دانشجویان دختر با استفاده از روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چند
مرحله‌ای انتخاب شدند. با استفاده از پرسش نامه‌های اضطراب اجتماعی (
SPIN)، عزت
نفس (روزنبرگ) و سبک دلبستگی (
AAQ) نسبت به جمع‌آوری داده‌ها اقدام شد. برای تحلیل روابط ساختاری از
روش مدل‌یابی معادلات ساختاری
(SEM) استفاده
شد.
تحلیل داده‌ها نشان داد که مدل اندازه‌گیری شده از
برازش قابل قبولی برخوردار است. سبک دلبستگی ایمن و عزت نفس نقش مثبت و معنادار در
تغییرات اضطراب اجتماعی دارند. دلبستگی ناایمن و اجتنابی نقش منفی و قابل توجه در
تغییرات اضطراب اجتماعی دارند. همچنین سبک دلبستکی ایمن نقش مثبت ومعنادار و سبک
دلبستگی ناایمن و اجتنابی نقش منفی و معناداری در تبیین تغییرات عزت نفس دارند و
عزت نفس نیز نقش منفی و معنادار در تبیین تغییرات اضطراب اجتماعی دارد. مبتنی بر
نتایج به دست آمده‌ می‌توان بیان داشت که اضطراب اجتماعی از عوامل درون خانوادگی
به ویژه روابط عاطفی افراد با نزدیکان تأثیر پذیرفته و در این میان، این روابط
قادرند تصورات افراد از خویشتن را تحت تأثیر قرار داده و زمینه را برای کاهش یا
افزایش نشانه‌های اضطراب اجتماعی مهیا کنند.

کلیدواژه‌ها


فارسی

باچر، ج؛ مینکا، س؛ و هولی، ج (1387). آسیبشناسی روانی، (جلد اول)، ترجمه‌ی سید محمدی/ تهران: نشر ارسباران، تاریخ انتشارات اثر اصلی، 2007.

بشارت، محمدعلی؛ گلی‌نژاد، محمد؛ و احمدی، علی اصغر (1382). بررسی رابطه‌ی سبک‌های دلبستگی مشکلات بین شخصی. فصلنامه اندیشه و رفتار، 4، 82-74.

پاکدامن، شهلا (1383). بررسی ارتباط بین دلبستگی و جامعه طلبی در نوجوانان. مجله علوم روانشناختی. 47، 9، 25-3.

حسنی، جعفر؛ شیخان، ریحانه؛ آریاناکیا، المیرا و محمود‌زاده، اکرم (1392). اضطراب اجتماعی نوجوانان: نقش سبک دلبستگی و راهبردهای نظم‌جویی شناختی هیجان. مجله روانشناسی تحولی: روانشناسان ایرانی- سال نهم، شماره 36.

حسینیان، سیمین؛ زهرایی، شقایق؛ و خدابخشی کولایی، آناهیتا (1389). مقایسه و ارتباط عملکرد خانواده و سلامت روانی و نوجوانان فراری از خانه با نوجوانان عادی. مجله دانشگاه علوم پزشکی اراک (ره آورد دانش)، 13 (4)، 94- 83.

خراشادی‌زاده، سمیه؛ شهابی‌زاده، فاطمه؛ و دستجردی، رضا (1390). مقاله نقش ادراک دلبستگی دوران کودکی، کنش‌وری خانواده و سبک‌های اسنادی بر اضطراب اجتماعی. روانشناسی تحولی: روا‌‌‌نشناسان ایرانی، سال هشتم/ شماره 32/ تابستان 1391.

دادستان، پریرخ؛ اناری، آسیه و صدق‌پور، صالح (1386). اختلال اضطراب اجتماعی و نمایش درمانگری. روان‌شناسی تحولی: روان‌شناسان ایرانی، 14، 123-115.

رازقی، نرگس؛ غباری‌‌بناب، باقر و مظاهری، محمدعلی (1385). مهد کودک و سبک‌های دلبستگی کودکان: پژوهش در خانواده‌های تهرانی. تازه‌های علوم شناختی، 8 (1)، 46- 38.

سادوک، بنیامین جیمز؛ سادوک ویرجینیا آ؛ و کاپلان، هارولد (1388). خلاصه روانپزشکی علوم رفتاری و روانپزشکی بالینی. جلد دوم. ترجمه رضاعی. تهران: انتشارات ارجمند.

سپاه منصور، مژگان؛ شهابی‌زاده، فاطمه و خوشنویس، الهه (1387). ادراک دلبستگی کودکی، دلبستگی بزرگسال و دلبستگی به خدا. فصلنامه روانشناسان ایرانی، 4 (15)، 265-253.

عارفی، مختار؛ نوابی‌نژاد، شکوه و ثنایی باقر. (1384). بررسی رابطه بین سبک‌های دلبستگی با کیفیت دوستی در دانش‌آموزان دبیرستان شهر کرمانشاه. تازه‌ها و پژوهش‌های مشاوره، 15 (8)، 31-9.

مسعودنیاء، ابراهیم (1388). مقاله بررسی رابطه بین عزت نفس و اضطراب اجتماعی در دانشجویان دوره کارشناسی. دو ماهنامه علمی- پژوهشی دانشور رفتار، روانشناسی بالینی و شخصیت، دانشگاه شاهد، آبان 88، سال شانزدهم، شماره 37.

هالجین، ویتبورن (1385). روانشناسی نابهنجار. ترجمه یحیی سید محمدی، تهران، روان.

 

لاتین

Arizona State University. (2005). Intergroup relation center (Glossary) in Date 200.

Barlow, D. H. (1988). Anxiety and its disorders: the nature and treatment of anxiety and panic. New Yourk: Guilford press.

Beck, A. T., Emery, G., & Greenberg, R. l. (1996). Cognitive therapy for the evaluation.

Bretherton, I. (1985). Attachment theory: retrospect and prospect. In I.b Bretherton & E. Waters (Eds). Growing points in attachment theory and research. Monographs of the Society for Research in Child Development, 50 (1-2, serial No.209) 3-35.

Bruch, A., & Heimberg, R. G. (1994). Differences in perception of parental and personal characteristic between generalized and nongeneralized social phobia. Journal of Anxiety Disorder, 8, 155-168

Brumariu, L. E., & kerns, K. A. (2008). Mother child attachment and social anxiety symptoms in middle childhood. Journal of Applied T Developmental Psychology, 29, 393-402.

Button, E. J., Loan, P., Davies, J., & Sounga- Bark, E. J. S. (1997). Self –esteem, eating problems, and psychology well-being in a cohort of schoolgirls aged 15-16: a questionnaire and interview study. International Journal of Eating Disorders, 21, 39-47.

Bosquet, M., & Egland, B. (2006). The development and maintenance of anxiety symptoms from infancy though adolescence in a longitudinal sample. Development and Psychopathology, 18, 517-550.

Byrne, B. (2000). Relationship between anxiety, fear, self-esteem, and coping strategies in adolescence. Journal of Adolescence, 35, 201-215.

Clark, D. M., & Wells, A. (1995). A cognitive model of social phobia. In R. G. Heimberg, M. R. Leibowitz, D. A. Hope, & F. R. Schneider (1995). social phobia: diagnosis, assessment and treatment. (PP. 69-93). New York: Guilford press.

Doyle, A. B., & Markieweiz, D. (2005). Parenting marital and adjustment from early- to mid- adolescence: Mediated by adolescent attachment style? Journal of Youth and Adolescence, 34 (2), 97-110.

Erozkan, A. (2009). The relationship between attachment styles and social anxiety: An investigation with Turkish university students. Social Behavior and Personality, 37 (6), 835-844.

Feeny, J. A., & Noller, P. (1990). Attachment style as a prediction of adult romantic relationship. Journal of Personality and Social Psychology, 58, 281-291.

George, C., & Solomon, J. (1996). Representational models of relationships: Links between care giving and attachment. Infant Mental Health Journal, 17, 198-216.

Greca, A. M., & Stone, W. L. (1993). The social anxiety scale for children-revised: factor structure and concurrent validity. Journal of Clinical Child Psychology, 26, 175-186.

Hayes, S. C., Wilson, K. G., Strosahl, K., Gifford, E. V., & Follette, V. M. (1996). Experimental avoidance and behavioral disorders: A functional dimensional approach to diagnosis and treatment. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 64, 1152-1168.

Izgic, F., Akyuz, G., Dogan, O., & Kugu, N. (2004). Social phobia among university students and its relation to self-esteem and body image. Canadian Journal of Psychiatry ,49 (9), 630-634.

Johnson, H. D., Lavole, J. C., & Mahoney, M. (2001). Interparental conflict and family cohesion: Predictor of loneliness, social anxiety and social avoidance in the adolescence. Journal of explanation as risk factor for depression: theory and evidence. Psychological Review, 91, 347-374.

Jong, P. J. (2002). Implicit self-esteem and social anxiety: differential selffavouring effects in high and low anxious individuals. Journal of Behavior Research and Therapy, 40, 501-508.

Kendler, K. S., Myers, J. M,. & Neale, M. C. (2000). A multidimensional Twin study of mental health in women. American Journal of Psychiatry, 157, 506-513.

Leary, M. R. (1999). Making sense of self esteem. Current Directions in Psychological Science, 8, 32-35.

Leary, M. R. (Ed.). (2001). Interpersonal rejection. New York: Oxford University Press.

Leary, M. R., & Downs, D. L. (1995). Interpersonal functions of the self esteem motive: the self esteem system as a sociometer. In M. H. kernis (Ed), Efficacy and self esteem. New yourk: plenum.

Mccarthy, G. (1999). Attachment style and adult love relationship and Friend ships difficutties. British Journal of Medical Psychology, 72, 3, 305-321.

Miller, Carol, T., Rothblum, D., Brand, A., Pamela. (1995) concurrent validity. Journal of Clinical Child Psychology, 26, 175-186.

Neal, J., & Edelmann, R. (2003). The etiology of social phobia: Toward a development profile. Clinical Psychology Review, 23, 731-767.

Parada, S., Leerkes, M. E., & Nayena Blankson, A. (2010). Attachment to parental, social anxiety and close relationship of female students over the transition to college. Journal of Youth and Adolescence, 39, 124-137.

Parade, S. H., Leerkes, E. M., & Blankson, A. N. (2010). Attachment to parents, social anxiety, and close relationships of female students over the transition to college. Journal of Youth Adolescence, 39, 127-137.

Peleg-poko, O., & Dar, R.(2001). Marital quality, family pattern and childrens fear and social anxiety. Journal Contemporary Family Therapy, 23 (4), 465-487.

Seiffge-krenke, I. (1995). Stress, coping and relationships in adolescence. New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates Inc.

Tafarodi, R. W., & Sawan, W. B. (2001). Two dimensional self- steem: Theory and measurement. Personality & Individual Differences, 31, 653-675.

Turner, S. M., McCanna, M., & Beidle, D. C. (1987). Validity of the social avoidance and distress and fear of negative evaluation scales. Journal of Behavioral Research and Therapy, 25, 113-115.

Wells, A., & Clark, D. M. (1997). Social phobia a cognitive approach .In G. C. L. Davey, phobias-a handbook of theory, research and treatment (pp 3-26). Chichester: John Wiley.

Wilkson, R. B., & Walford, W. A. (2001). Attachment and personality in the psychology health of adolescents. Journal of Personality and Individual Difference, 31, 437-484.