بررسی ارتباط میان ویژگی‌های شخصیتی با فرسودگی تحصیلی در دانش‌آموزان مقطع دبیرستان شهر اهواز

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه پیام نور استان خوزستان (نویسنده مسؤول)

2 استادیار دانشگاه شهید چمران اهواز

چکیده

هدف از انجام این تحقیق، تعیین رابطه ویژگی‌های شخصیتی با فرسودگی تحصیلی در دانش‌آموزان بوده است. به همین منطور از بین دانش‌آموزان دختر و پسر پایه‌ی سوم دبیرستان‌های شهر اهواز 200 نفر (100 پسر و 100 دختر) به شیوه خوشه‌یی چند مرحله‌یی انتخاب شدند. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسشنامه‌ی کوتاه 60 سؤالی مک‌کری و کاستا(1985) و پرسشنامه فرسودگی مدرسه‌یی ساملا- آرو و همکاران (2009) استفاده شد. برای تحلیل داده‌ها از ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه استفاده شد. یافته‌ها نشان داده‌اند که ویژگی‌های شخصیتی روان رنجور‌خویی و توافق‌پذیری با فرسودگی تحصیلی همبستگی مثبت و ویژگی‌های شخصیتی برونگرایی و بازبودن با فرسودگی تحصیلی همبستگی منفی دارند. بین ویژگی شخصیتی وجدانی بودن و فرسودگی تحصیلی همبستگی معنی‌داری به دست نیامد. همچنین، نتیجه‌ی رگرسیون چندگانه با روش گام به گام نشان داده است که ویژگی‌های شخصیتی توافق‌پذیری و برون‌گرایی، بهترین پیش‌بینی کننده‌یفرسودگی تحصیلی دانش‌آموزان به شمار می‌روند.

کلیدواژه‌ها


فارسی

پروین، لارسن ( 1989 ). روانشناسی شخصیت. ترجمه محمدجواد جوادی و پروین کدیور (1378). تهران: انتشارات رسا.

سرمد، زهره، بازرگان، عباس و حجازی، الهه (1386). روشهای تحقیق در علوم رفتاری، چاپ چهاردهم، تهران: مؤسسه انتشارات آگاه.

عطاری، یوسفعلی، امان الهی فرد، عباس و مهرابی‌زاده هنرمند، مهناز (1385). بررسی رابطه ویژگی‌های شخصیتی و عوامل فردی، خانوادگی با رضایت زناشویی در کارکنان اداره‌های دولتی شهر اهواز. مجله علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه شهید چمران اهواز. دوره سوم. سال سیزدهم. شماره 3.

کیامهر، جواد (1381). هنجاریابی فرم کوتاه پرسشنامه پنج عاملی نئو و بررسی ساختار عاملی آن در بین دانشجویان علوم انسانی دانشگاههای تهران. پایان نامه کارشناسی ارشد سنجش و اندازه‌گیری دانشگاه علامه طباطبایی تهران.

 

لاتین

Durán, A. Extremera, N., Rey, L., Fernández-Berrocal, P., & Montalbán, F. M. (2006). Predicting academic burnout and engagement in educational settings: assessing the incremental validity of perceived emotional intelligence beyond perceived stress and general self-efficacy, Psicothema, 18, 158-164.

Bakker, A. B., Demerouti, E., & Schaufeli, W. B. (2002). The validity of the Maslach Burnout Inventory– General survey: An Internet study. Anxiety, Stress, and Coping, 15, 245–260.

Buhler, K. E., & Land, T. (2003). Burnout and personality in intensive care: An empirical study. Hospital Topics: Research and Perspectives on Health Care, 81, 5–12.

Burisch, M. (2002). A longitudinal study of burnout. Work & Stress, 16, 1- 17.

Botwin, M. D., Buss, D. M., & Shackelford, T. K. (1997). Personality & mate preferences: Five factor in mate selection & marital satisfaction. Journal of Personality, 65, 107-130.

Costa, P., & McCare, R. (1999). Inventario NEO reducido de cinco. Manual professional Madrid, TEA Ediciones.

Costa, P., & McCrae, R. (1992). Revised NEO Personality Inventory (NEO-PIR) and NEO Five Factor Inventory (NEO-FFI) professional manual. Odessa, Fl.: Psychological Assessment Resources.

Deary, I. J., Blenkin, H., Agius, R. M., Endler, N. S., Zealley, H., & Wood, R. (1996). Models of job- related stress and personal achievement among consultant doctors. British Journal of Psychology, 87, 3–29.

Deary, I. J., Watson, R., & Hogston, R. (2003). A longitudinal cohort study of burnout and attrition in nursing students. Journal of Advanced Nursing, 43, 71–81.

Eastburg, M. C., Williamson, M., Gorsuch, R., & Ridley, C. (1994). Social support, personality and burnout in nurses. Journal of Applied Social Psychology, 24, 1233–1250.

Francis, L. J., Louden, S., & Rutledge, C. (2004). Burnout among Roman Catholic parochial clergy in England and Wales: Myth or reality? Review of Religious Research, 46, 5–19.

Freudenberger, H. J. (1974). Staff burnout. Journal of Social Issues, 30, 159–165.

LePine, J. A., LePine, M., & Jackson, C. L. (2004). Challenge and hindrance stress: Relationships with exhaustion, motivation to learn, and learning performance. Journal of Applied Psychology, 89, 883–891.

Maslach, C., & Goldberg. J. (1998). Prevention of burnout. New perspectives Applied & preventive Psychology, 7, 63–74.

McCrae, R. R., & Costa, P. T. (1985). Updating Norman, s "adequate taxonomy": Intelligence and personality dimensions in natural language and questionnaires. Journal of personality and Social psychology, 49, 710-721.

McCrae, R. R., & Costa, P. T. (2004). "A contemplated revision of the NEO Five-Factor Inventory". Personality and Individual Differences, 36 (3): 587–596.

Michielsen, H. J., Willemsen, T. M., Croon, M. A., De Vries, J., & Van Heck, G. L. (2004). Determinants of general fatigue and emotional exhaustion: A prospective study. Psychology and Health, 19, 223–235.

Mills, L & Huebner, E. (1998). A prospective study of personality, occupational stressor & burnout among school psychology practitioners. Journal of School Psychology, 36, 103-120.

Mitchelson, J. K. & Burns, L. R. (1998). Career mothers and perfectionism: Stress at work and at home, Personality and Individual Difference 25, 477–485.

Piedmont, R. L. (1993). A longitudinal analysis of burnout in the health care setting: The role of personal dispositions. Journal of Personality Assessment, 61, 457–473.

Salmela-Aro, K., Kiuru, N., Leskinen, E., & Nurmi, J. E. (2009). School- Burnout Inventory (SBI). European Journal of Psychological Assessment, 25 (1): 48–57.

Schaufeli, W. B., Martínez, I., Marqués-Pinto, A., Salanova, M., & Bakker, A. B. (2002). Burnout and engagement in university students: a cross national study. Journal of Cross Cultural Psychology, 33, 464-481.

schaufeli, W. B., Salanova, M., González-Romá, V., & Bakker, A. B. (2002). He measurement of engagement and burnout: a confirmative analytic approach. Journal of Happiness Studies, 3, 71-92.

Shimizutani, M., Odagiri, Y., Ohya, Y., Shimomitsu, T., Kristensen, T., Maruta, T., & Iimori, M. (2002). Relationship of Nurse Burnout with Personality Characteristics and Coping Behaviors. The Journal of Social Psychology, 135 (5), xxx-xxx.

Zellars, K. L., Perrewe, P. L., & Hochwarter, W. A. (2000). Burnout in health care: The role of the five factors of personality. Journal of Applied Social Psychology, 30 (8): 1570–1598.

Zhang, Y., Gan, Y., & Cham, H. (2007). Perfectionism, Academic Burnout and Engagement among Chinese College Students: A Structural Equation Modeling Analysis. Personality and Individual Difference, 43 (6), 1529-1540.