تأثیر لمس درمانی و آرمیدگی عضلانی بر اضطراب امتحان و فعالیت امواج مغزی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد روان‌شناسی عمومی (نویسنده مسئول)

2 استادیار دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی دانشگاه تربیت معلم تهران

3 کارشناس ارشد علوم تربیتی (تکنولوژی آموزشی)

چکیده

هدف از پ‍ژوهش حاضر بررسی تأثیر لمس درمانی و آرمیدگی عضلانی بر اضطراب امتحان و امواج مغزی دانشجویان دانشگاه تربیت معلم تهران بود. جامعه آماری این تحقیق شامل دانشجویان داوطلب شاغل به تحصیل این دانشگاه در سال تحصیلی 88-87 بود. جهت انتخاب نمونه مورد مطالعه، از روش نمونه‌گیری در دسترس استفاده شده است. حجم نمونه شامل 40 نفر (10 نفر گروه لمس درمانی، 10 نفر گروه آرمیدگی عضلانی، 10 نفر گروه کنترل دارای اضطراب امتحان و 10 نفر گروه کنترل عادی) بود. این افراد پس از تشخیص بر اساس نمرات مقیاس اضطراب امتحان ساراسون، به صورت تصادفی در گروه‌های آزمایش و کنترل جایگزین شدند. ابزار گردآوری داده‌ها در این پژوهش، مقیاس اضطراب امتحان ساراسون و دستگاه موج نگار مغزی بود. برای آزمون فرضیه‌های پژوهش از یک طرح شبه آزمایشی پیش آزمون- پس آزمون با گروه کنترل استفاده شد. به منظور بررسی و تحلیل فرضیه‌های پژوهش، از آزمون تحلیل واریانس‌ نمرات اختلافی استفاده شد. نتایج نشان داد بین گروه‌ آرمیدگی عضلانی و گروه کنترل در متغیرهای اضطراب امتحان و فعالیت امواج مغزی تفاوت معناداری وجود داشته است، در حالی که تفاوت میان گروه لمس درمانی و گروه کنترل معنادار نبوده است. به عبارتی روش لمس درمانی نتوانسته است اضطراب امتحان آزمودنی‌ها را به طور معناداری کاهش دهد و بر فعالیت مغزی آزمودنی‌ها تأثیر معناداری داشته باشد، در حالی‌ که روش آرمیدگی عضلانی اضطراب امتحان آزمودنی‌ها را به طور معناداری کاهش داد، و همچنین موجب افزایش فعالیت موج مغزی تتا شده است. بنابراین از آنجا که روش آرمیدگی عضلانی در کنترل و کاهش اضطراب امتحان و نشانه‌های جسمانی ناشی از آن مؤثر بوده است، از این روش درمانی می‌توان در کاهش اضطراب امتحان بهره برد.

کلیدواژه‌ها


فارسی

ابوالقاسمی، عباس (1381). بررسی میزان همه‌گیری شناسی اضطراب امتحان و اثربخشی دو روش درمانی در کاهش اضطراب امتحان دانش‌آموزان دبیرستان. پایان‌نامه دکتری، دانشگاه شهید چمران اهواز.

ابوالقاسمی، عباس (1383). اثربخشی روش درمانی آموزش ایمن سازی در مقابل تنیدگی و حساسیت‌زدایی منظم در دانش‌آموزان مبتلا به اضطراب امتحان. فصلنامه علمی- پژوهشی مجله روانشناسی سال هشتم، شماره 1 (29) بهار. ص 21-3.

امیری، طاهره (1375). مقایسه اثر روش‌های رفتاردرمانی، شناخت درمانی، شناختی- رفتاری در میزان کاهش اضطراب امتحان دانش‌آموزان مقطع متوسطه نظام جدید در سال تحصیلی 75-74 در شهر تهران: پایان نامه کارشناسی ارشد. تهران.

بیابانگرد، اسماعیل (1381). اثربخشی درمان چند وجهی لازاروس، عقلانی- عاطفی الیس و آرام سازی بر کاهش اضطراب امتحان دانش‌آموزان. مجله اندیشه و رفتار، سال هشتم، شماره 3، ص 12.

هروی، مجیده؛ میلانی، مریم؛ رژه، ناهید و ولایی، ناصر (1383). بررسی تأثیر آموزش تن آرامی بر سطح اضطراب دانشجویان. مجله علمی پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی مازندران. سال چهاردهم. شماره43، ص23.

 

لاتین

Adams, J. S., & Wright, S. G. (2001). Therapeutic touch. (2nd ed.). China: Churchill Livingstone

Arntz, A. (2003). Cognitive therapy versus applied relaxation as treatment of generalized anxiety disorder. Journal of Behavioral Consultation and Therapy. 41, 633 - 646.

Bedell, J. R. (1975). The role of suggestion in the desensitization and relaxation treatments of test anxiety. Doctoral dissertation, University of South Florida, Dissertation Abstracts International, 36, 2458B. (University Microfilms No. 24028).

Brzezinski, R., Dabkowski, M., Araszkiewicz, A., Uziallo, J. (1996). EEG abnormalities in anxiety disorders. European Neuro-psychology pharmacology, 6, 54-65

Coan, J. A., Allen, J. B. (2004). Frontal EEG asymmetry as a moderator and mediator of emotion. Biological Psychology, 67, 7–49.

Conrad, A., & Roth, W. T. (2007). Muscle relaxation therapy for anxiety disorders: It works but how? Journal of Anxiety Disorders, 21, 243-264.

Cox, L. C., & Hayes, A. J. (1997). Reducing anxiety: the employment of therapeutic touch as a nursing intervention. Complementary Therapies in Nursing and Midwifery, 3, 163-167.

Crost, N. W., Pauls, C. A., & Wacker, J. (2008). Defensiveness and anxiety predict frontal EEG asymmetry only in specific situational contexts. Biological Psychology, 78, 43-52.

De Busk, R. M., & Radler, D. (2007). Complementary and alternative medical practices and their impact on oral and nutritional health. Nutrition and Oral Medicine, Humana Press Inc., Totowa, N. J. 143-166.

Dutke, S., & Stoeber, J. (2001). Test anxiety, working memory, and cognitive performance: Supportive effects of sequential demands. Cognition and Emotion, 15, 381-389.

Elliot, A. J., & Mc Gregor, H. A. (1999). Test anxiety and the hierarchical model of approach and avoidance achievement motivation. Journal of Personality and Social Psychology, 76, 628-644.

Gagne, D., & Toye, R.C. (1994). The effects of therapeutic touch and relaxation therapy in reducing anxiety. Archives of Psychiatric Nursing. 8, 184-189.

Gomes, M. G., Da Silva, M. J. P., & Araujo, E. A. C. (2007). Gradual effects of therapeutic touch in reducing test anxiety in university students. Revista Brasileira de Enfermagem, 61, 841-846.

Jacobs, G. D., & Friedman, R. (2004). EEG spectral analysis of relaxation techniques. Applied Psychophysiology and Biofeedback, 29, 245- 254.

Jacobson, E. (1930). Progressive relaxation (2nd ed.). Chicago: University of Chicago Press.

Jonas, W. B., & Crawford, C. C. (2003). Healing, intention and energy medicine. China: Churchill Livingstone.

Kemper, K., Kelly, A., & Erica, J. (2004). Treating children with therapeutic and healing touch. Pediatric Annals, 33, 284-252.

Krieger, D. (1979). The Therapeutic Touch: How to Use Your Hands to Help or to Heal. Prentice Hall, Engelwood Cliffs, New Jersey.

Lewis, R. S., Weekes, N. Y., & Wang, T. H. (2008). The effect of a naturalistic stressor on frontal EEG asymmetry, stress, and health. Biological Psychology, 3, 239–247.

Liebert, R. M., & Morris, L. W. (1967). Cognitive and emotional components of test anxiety: A distinction and some initial data. Psychological Reports, 20, 975–978.

Lin,Y.S., Taylor, A., Fann, G. (1998). Effect of therapeutic touch in reducing pain and anxiety in an elderly population. Integration Medicine. 1, 155-162.

Ling, L. H., Chen, P., Chen, C. J., & Chang, H. K. (2008). Randomized crossover trial studying the effect of music on examination anxiety. Nurse Education Today, 28, 909–916.

Meiger, J. (2001). Learning potential and anxious tendency: Test anxiety as a bias in educational testing. Anxiety, Stress and Coping, 14, 337-362.

Miller, M., DeLapp, R., & Driscoll, R. (2007). Group anxiety reduction with sixth grade students: American test anxiety association. Educational and Psychological Measurement, 51, 243-251.

Olsen, M., & Sneed, N. (1995). Anxiety and therapeutic touch. Issues in Mental Health Nursing, 16, 97-108.

O’Mathúna, D. P., Pryjmachuk, S., Spencer, W., Stanwick, M., & Matthiesen S. (2002). A critical evaluation of the theory and practice of therapeutic touch. Nursing Philosophy, 3, 163–176.

Orbach, G., Lindsay, S., & Grey, S. (2007). A randomized placebo-controlled trial of a self- help internet-based intervention for test anxiety. Journal of Behavior Research and Therapy, 45, 483-496.

Reeve, C. L., & Bonaccio, S. (2008). Does test anxiety induce measurement bias in cognitive ability tests? Journal of Intelligence, 36, 526- 538.

Savostyanov, A. N., Tsai, A. C., Liou, M., Levin, E. A., Lee, J. Yurganov, A. V., & Knyazev, G. (2009). EEG-correlates of trait anxiety in the stop-signal paradigm. Neuroscience Letters, 449, 112–116.

Schwarzer, C., & Buchwald, P. (2003). Examination stress: Measurement and coping (Special issue). Anxiety, Stress, and Coping, 16, 3-12.

Simington, J. A., & Laing, G. P. (1993). Effects of therapeutic touch on anxiety in the institutionalized elderly. Clinical Nursing Research, 2, 438-445.

Smit, D. J. A., Posthuma, D., Boomsma, D. I., & Geus, E. J. C. (2007). The relation between frontal EEG asymmetry and the risk for anxiety and depression. Biological Psychology, 74, 26–33.

Spielberger, C. D. (1980). Test anxiety inventory. Palo Alto, CA: Consulting Psychologists Press.

Stober, J., & Pekrun, R. (2004). Advances in test anxiety research. Anxiety, Stress and Coping, 17, 205-211.

Walach, H., & Rilling, C., & Engelke, U. (2001). Efficacy of Bach-flower remedies in test anxiety: A double-blind, placebo-controlled, randomized trial with partial crossover. Journal of Anxiety Disorders, 15, 359-366.

Zeidner, K., & Schleyer, J. E. (1998). The Big-Fish–Little-Pond effect for academic self-concept, test anxiety, and school grades in gifted children. Contemporary Educational Psychology, 24, 305–329.

Zolfaghari, M., Hazrati, M., & Sameh, G. H. R. (2007). The effects of therapeutic touch on anxiety and cardiac dysrhythmia in cardiac catheterization clients. European Psychiatry, 22, 290.