تأثیر روان درمانی بین فردی بر عملکرد روانی – اجتماعی و مؤلفه‌های اختلال خوردن در دانشجویان دختر

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای روان‌شناسی دانشگاه شهید چمران اهواز (نویسنده مسئول)

2 استاد گروه روان‌شناسی دانشگاه شهید چمران اهواز

3 استادیار گروه روان‌شناسی دانشگاه شهید چمران اهواز

چکیده

هدف پژوهش حاضر تعیین تأثیر روان درمانی بین فردی بر عملکرد روانی – اجتماعی و مؤلفه‌های اختلال خوردن در دانشجویان دختر دانشگاه لرستان بود. پژوهش حاضر از نوع آزمایشی میدانی با پیش آزمون، پس آزمون و گروه گواه بود. نمونه‌گیری در این پژوهش طی دو مرحله انجام گرفت. در مرحله اول تعداد 641 دانشجوی دختر از میان دانشکده‌های مختلف دانشگاه لرستان به صورت تصادفی مرحله‌ای انتخاب شدند. در مرحله بعد 32 دانشجو بر اساس ملاک شمول نمره 20 و بالاتر در پرسشنامه نگرش‌های خوردن به طور تصادفی ساده انتخاب شدند و به صورت تصادفی به گروه آزمایش و گروه گواه گمارده شدند. در این پژوهش به منظور سنجش مؤلفه‌های اختلال خوردن از آزمون نگرش خوردن و برای سنجش عملکرد روانی- اجتماعی از پرسشنامه ارزیابی آسیب بالینی استفاده شد. در مورد گروه آزمایش مداخله درمانی شامل 14 جلسه درمان بین فردی بود. جهت تجزیه و تحلیل داده‌ها از آزمون تحلیل واریانس چند متغیری (مانوا) استفاده شد. نتایج نشان داد بین دو گروه از لحاظ عملکرد روانی – اجتماعی و مؤلفه‌های اختلال خوردن تفاوت معنی‌داری به نفع گروه آزمایش وجود دارد. بنابراین می‌توان بیان داشت درمان بین فردی در بهبود عملکرد روانی – اجتماعی و کاهش مؤلفه‌های اختلال خوردن دانشجویان گروه آزمایش در مقایسه با گروه گواه مؤثر بوده است.

کلیدواژه‌ها


فارسی

بابایی، سمیه؛ خداپناهی، محمدکریم و صالح صدق‌پور، بهرام (1386). ارتباط بین باورها و نشانه‌های اختلال‌های خوردن.روانشناسی تحولی (روانشناسان ایرانی)، 4 (13)، 3 -12. ##

بابایی، سمیه (1385). بررسی رابطه بین هسته اصلی باورها و توانایی خودمهارگری خوردن با نشانه‌های اختلال‌های خوردن در دانشجویان دانشگاه شهید بهشتی. پایان نامه کارشناسی ارشد روان‌شناسی بالینی، دانشکده روان‌شناسی، دانشگاه شهید بهشتی. ##

پورقاسم گرگری، بهرام؛ کوشاور، دنیز؛ سیدسجادی، ندا؛ کرمی، صفورا و شاهرخی، حسن (1387 ). خطر اختلالات خوردن در دانش‌آموزان دبیرستانی دختر تبریز. مجله پزشکی دانشگاه علوم پزشکی تبریز، شماره (4) 30، 26 - 21. ##

دادستان، پروین (1381). روان‌شناسی مرضی تحولی از کودکی تا بزرگسالی. ج 2. تهران: انتشارات سمت. ##

مرادی، علیرضا؛ شکری، امید و دانشورپور، زهره (1386). تأثیر روان درمانی بین فردی بر درمان افسردگی نوجوانان: مطالعه موردی. پژوهش در سلامت روانشناختی، شماره 1 (3)، 5 - 28. ##

یوسفی‌اصل، علیرضا؛ مرادی، ثوره و دهقانی، محسن (1386). پردازش اطلاعات و توجه انتخابی در دختران نوجوان دارای علائم اختلالات خوردن. فصلنامه تازه‌های علوم شناختی، شماره 35، 36 – 44. ##

Abell, T. L., Malagelada, J. R., Lucas, A. R., & et al. (1987). Gastric electro mechanical and neurohormonal function in anorexia nervosa.Gastroenterology, 93 (5), 958–65. ##

Agras, W., Stewart, B., Walsh, T., Fairburn, C. G., Terence, G., Wilson, H., & Kraemer, C. (2005). A multi center comparison of cognitive-behavioral therapy and interpersonal psychotherapy for bulimia nervosa. Arch Gen Psychiatry, 57. ##

Ansell, E. B., Grilo, C. M., & White, M. A. (2012). Examining the interpersonal model of binge eating and loss of control over eating in women. Int J Eat Disord, 45 (1), 43-50. ##

Attia, E. (2010). Anorexia nervosa: Current status and future directions. Annual Review of Medicine, 61, 425–435. ##

Bettina, E., & Bernstein, D. O. (2010). Eating disorder: Anorexia nervosa. Department of Psychiatry, Philadelphia College of Osteopathic Medicine. ##

Bohn, K., & Fairburn, C. G. (2008a). The Clinical Impairment Assessment Questionnaire. In C. G. Fairburn (ed.). Cognitive behavior therapy & eating disorders. New York: Guilford Press. ##

Bohn, K., Doll, H. A., Cooper, Z., O'Connor, M., Palmer, R. L., & Fairburn, C. G. (2008b). The measurement of impairment due to eating disorder psychopathology. Behav Res Ther, 46 (10), 1105-10. ##

Bozzato, A., Burger, P., Zenk, J., Uter, W., & Iro, H. (2008). Salivary gland biometry in female patients with eating disorders. European Archives of Oto-rhino-laryngology. 265 (9), 1095–1200. ##

Bulik, C. M. (2002). Anxiety, depression and eating disorders. In: C. G., Fairburn & K. D., Brownell (eds). Eating Disorders and Obesity: A comprehensive handbook. NY: The Guilford Press. ##

Button, E. J., Benson, E., Nollett, C., & Palmer, R. L. (2005). Don’t forget EDNOS (eating disorder not otherwise specified): Patterns of service use in an eating disorders service. Psychiatric Bulletin, 29, 134–136. ##

Caradas, A. A., Lambert, E. V., & Charlton, K. E. (2001). An ethnic comparison of eating attitudes and associated body image concerns in adolescent South African school girls. Human Nutrition and Dietetics, 14, 111-120. ##

Collins, K. A., Westra, H. A., Dozois, D. J., & Stewart, S. H. (2005). The validity of the Brief Version of the Fear of Negative Evaluation Scale. Journal of Anxiety Disorders, 19 (3), 345-359. ##

Cuijpers, P., Donker, T., Johansson, R., Mohr, D. C., Straten, A. van & Andersson, G. (2011). Self-guided psychological treatment for depressive symptoms: A meta-analysis. PLoS ONE, 6 (6). ##

Cutrofo, P., Gnisci, A., & Caputo. (2005). Psychological characteristics of less severe forms of eating disorders: An epidemiological study among 259 female adolescences. J Adolescence, 11, 51-57. ##

Dezhkam, M., & Nobakht, M. (2000). An epidemiological study of eating disorders in Iran. International Journal of Eating Disorders, 28 (3), 265-271. ##

Durkin, S. J., & Paxton, S. J. (2002). Predictors of vulnerability to reduced body image satisfaction and psychological wellbeing in response to exposure to idealized female media images in adolescent girls. J Psychosom Res. 53 (5), 995-1005. ##

Elliott, C., Tanofsky-Kraff, M., Shomaker, L. B., Columbo, K. M., Wolkoff, L. E., Ranzenhofer, L. M., & Yanovski, J. A. (2010). An examination of the interpersonal model of loss of control eating in children and adolescents. Behav Res Ther, 48 (5), 424–428.  ##

Fairburn, C. G. (2005). Evidence-based treatment of anorexianervosa. Int J Eat Disord, 37 (l), 26-30. ##

Fairburn, C. G., Cooper, Z., & Shafran, R. (2003). Cognitive behaviour therapy for eating disorders: A ‘transdiagnostic’ theory and treatment. Behavior Research and Therapy, 41, 509-528. ##

Fairburn, C. G., Jones, R., Peveler, R. C., Hope, R. A., & O’Conner, M. E. (1993). Psychotherapy and bulimia nervosa: The long term effects of interpersonal psychotherapy, behavior therapy and cognitive behavior therapy. Archives of General Psychiatry, 50, 419-428. ##

Fairburn, C. G., Norman, P. A., Welch, S. L., O’Connor, M. E., Doll, H. A., & l’eveler, K . C. (1995). A prospective study of outcome in bulimia nervosa and the long-term effects of three psychological treatments. Arcliivrs of GerieraPsyrlrktry, 52, 304-312. ##

Fernadez, M., Labrador, F., &Raich, R. (2007). Prevalence of eating disorder among adolescent and young adult scholastic population in the region of Madrid. Journal of Psychosomatic Research, 62, 681-690. ##

Frank, E., Levenson, J. C. (2010). Interpersonal Psychotherapy. Washington, D. C., American Psychological Association. ##

García-Villamisar, D., Dattilo, J., Del Pozo, A. (2012). Depressive mood, eating disorder symptoms, and perfectionism in female college students: A mediation analysis. Eat Disord, 20 (1), 60-72. ##

Garner, D. M., & Garfinkel, P. E. (1979). The Eating Attitudes Test: An Index of the Symptoms of Anorexia Nervosa. Psychological Medicine, 9, 273-279. ##

Golden, N. H. (2003). Osteopenia and osteoporosis in anorexia nervosa. Do some cases of anorexia nervosa reflect underlying autistic-like conditions. Behavioral Neurology, 5 (1), 27–32. ##

Gollan, J., Atlis, M., & O’Connor, M. (2003). Behavioral activation: Group treatment for depression (pilot version). Unpublished manual, University of Chicago. ##

Grilo, C. M., Crosby, R. D., Masheb, R. M., White, M. A., Peterson, C. B., Wonderlich, S. A., Engel, S. G., Crow, S. J., & Mitchell, J. E. (2009). Overvaluation of shape and weight in binge eating disorder, bulimia nervosa, and sub-threshold bulimia nervosa. Behavior Research and Therapy, 47 (8), 692-696. ##

Hilbert, A., & Tuschen- Caffier, B. (2007). Maintenance of binge eating through negative mood: A naturalistic comparison of binge eating disorder and bulimia nervosa. International Journal of Eating Disorders, 40 (6), 521–530. ##

Hilbert, A., Bishop., M. E., Stein, R. I.,Tanofsky-Kraff, M., Swenson, A. K., Welch, R. R., & Wilfley, D. E. (2012). Long-term efficacy of psychological treatments for binge eating disorder. Br J Psychiatry [Epub ahead of print]. ##

Hoerr, S. L., Bokram, R., Lugo, B., Bivins, T., & Keast, D. R. (2002). Risk for disordered eating related to both gender and ethnicity for college students. Journal of American College Nutrition, 21 (4), 307- 31. ##

Honigman, R., Phillips, K. & Castle, D. J. (2004). A review of psychosocial outcomes for patients seeking cosmetic surgery. Plastic and Reconstructive Surgery, 113 (4), 1229–1237. ##

Hopwood, C., Clarke, A., & Perez, M. (2007). Pathoplasticity of bulimic features and interpersonal problems. International Journal of Eating Disorders, 40, 652 – 658. ##

Klein, D. A., & Walsh, B. T. (2004). Eating disorders: Clinical features and pathophysiology. Physiol Behavior, 81 (2), 359- 74. ##

Lee, S., Kwok, K., Liau, C., & Leung, T. (2002). Screening Chinese patients with eating disorders using the Eating Attitudes Test in Hong Kong. International Journal of Eating Disorders, 32 (1), 91-97. ##

Martin, C. K., Williamson, D. A., & Thaw, J. M. (2000). Criterion validity of the multiaxial assessment of eating disorders symptoms. International Journal of Eating Disorders, 28, 303–310. ##

Mufson, L., & Pollack-Dorta, K. (2000). Interpersonal psychotherapy for depressed adolescents: Theory, practice, and research. In: A. H. Esman, L. T. Flaherty (eds.). Developmental and clinical studies. The Annals of the American Society for Adolescent Psychiatry. Washington: American Psychiatric Press, 139-167. ##

Mufson, L., Weissman, M., Moreau, D., & Garfinkel, R. (1999). Efficacy of interpersonal psychotherapy for depressed adolescents. Archives of General Psyichiatry, 56, 573-579. ##

Muise, A., Stein, D., & Arbess, G. (2003). Eating disorder in adolescent boys: A review of the adolescent andyoung adult literature. Journal of Adolescent Health, 33, 427-435. ##

Murphy, R., Straebler, S., Cooper, Z., & Fairburn, C. (2009). Interpersonal Psychotherapy (IPT) for eating disorders. In: I. F. Dancyger., & V. M., Fornari (eds.). Evidence based treatments for eating disorders. New York: Nova Science Publishers, 257- 274. ##

Palmer, R. (2004). Bulimia nervosa: 25 years on. British Journal of Psychiatry, 185, 447-448. ##

Reas, D. L., & Kapstad, H. (2010). Psychometric properties of the Clinical Impairment Assessment: Norms for young adult women. International Journal of Eating Disorders, 43 (1), 72-76. ##

Ricca, V., Mannucci, E., Mezzani, B., Di Bernardo, M., Zucchi, T., & Paionni, A. (2001). Psychopathological and clinical features of outpatients with an eating disorder not otherwise specified. Eating and Weight Disorders, 6, 157–165. ##

Rieger, E., Van Buren, D. J., Bishop, M., Tanofsky - Kraff, M., Welch, R., &Whilfley, D. E. (2010). An eating disorder- specific model of interpersonal psychotherapy (IPT ED): Causal pathways and treatment implications. Clinical Psychology Review, 4 (30), 400-410. ##

Sadock, B. J., &Sadock, V. A. (2007). Eating disorders. In: J. A. Grebb, C. S. Pataki, & N. Sussman. Synopsis of Psychiatry. (10 th ed.). Lippincott, Williams, Wilkins, Chapter 23. ##

Thelen, M. H., & Cormier, J. F. (1995). Desire to be thinner and weight control among children and their parents. Behavior Therapist, 26, 85-99. ##

Thompson, J. K., & Smolak, L. (2001). Body image, eating disorders and obesity in youth.Assessment, Prevention and Treatement, 50 (2), 1-19. ##

Turner, H., & Bryant-Waugh, R. (2004). Eating disorder not otherwise specified (EDNOS): Profiles of clients presenting at a community eating disorder service. European Eating Disorders Review, 12, 18–26. ##

Tuschen - Caffier, B., & Vogele, C. (1999). Psychological and physiological reactivity to stress: An experimental study on bulimic patients, restrained eaters and controls. Psychotherapy and Psychosomatics, 68, 333–340. ##

Ulger, Z., Gurses, D., Ozyurek, A. R.,  &et al (2006). Follow-up of cardiac abnormalities in female adolescents with anorexia nervosa after refeeding. ActaCardiologica, 61, 43–49. ##

Vander Wal, J. S., & Thomas, N. (2004). Predictors of body image dissatisfaction and disturbed eating attitudes and behaviors in African American and Hispanic girls.Eating Behavior, 5, 291-301. ##

Vannucci, A., Kass, A. E., Sinton, M. M., Aspen, V., Hannah, V., Weisman, Bailey, J. O., Wilfley, D. E., & Taylor, C. B. (2012). An examination of the clinical impairment assessment among women at high risk for eating disorder onset. Behavior Research and Therapy, 50 (6), 407-414. ##

Weissman, M. M., Markowitz, J. C., & Klerman, G. L. (2000). Comprehensive guide to interpersonal psychotherapy. New York: Basic Books. ##

Welch, E., Birgegård, A., Parling, T., & Ghaderi, A. (2011). Eating Disorder Examination Questionnaire and Clinical Impairment Assessment Questionnaire: General population and clinical norms for young adult women in Sweden. Behaviour Research and Therapy, 49 (2), 85-91. ##

Wilfley, D. E., MacKenzie, K. R., Welch, R. R., Ayres, V. E., & Weissman, M. M. (2000). Interpersonal psychotherapy for group. New York: Basic Books. ##

Wilfley, D. E., Stein, R., & Welch, R. (2005). Interpersonal psychotherapy. In the essential handbook of eating disorders, (Treasure J, Schmidt U, Van Furth E, eds.), John Wiley & Sons, West Sussex, 137-154. ##

Wilfley, D. E., Welch, R. R., Stein, R. L., Spurrell, E. B., Cohen, L. R., Saelens, B. E., Dounchis, J. Z., Frankm, M. A., Wiseman, C.V., & Matt, G. E. (2002). A randomized comparison of group cognitive behavioral therapy and group interpersonal psychotherapy for the treatment of binge eating disorder. Archives of General Psychiatry, 59, 713-721. ##

Wilfley, D. E., Wilson, G. T., & Agras, W. S. (2003). The clinical significance of binge eating disorder. The treatment of eating disorders: A Clinical Handbook. 293 pages. ##

Wilson, G. T., Grilo, C. M., & Vitousek, K. M. (2007). Psychological treatment of eating disorders [Special issue]. American Psychologist, 62, 199-216. ##

Wilson, G., Wilfley, D., Agras, W., & Bryson, S. (2010). Psychological treatments of binge eating disorder. Archives of General Psychiatry, 67, 94-101. ##

Woolrich, R. A., Cooper, M. J., & Turner, H. M. (2008). Metacognitionin patients with anorexia nervosa, dieting and nondieting women: A preliminary study. Eur Eat Disord Rev, 16 (1), 11-20.