تأثیر الگوی تحصیلی بر عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان پسر پایه چهارم ابتدایی شهرستان دزفول
صفحه 1-12
https://doi.org/10.22055/psy.1996.16380
مرتضی امیدیان، حسین شکرکن
چکیده در تحقیق حاضر تأثیر الگوهای فعّال تحصیلی بر عملکرد تحصیلی آزمودنیها مورد بررسی قرار گرفت و به آزمون دو فرضیه مبادرت گردید. این فرضیه‌ها عبارتند از: 1. مشاهده الگوهای فعّال تحصیلی موجب بهبود عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان پسر پایه چهارم ابتدایی شهرستان دزفول می‌شود. 2. مشاهده سه الگوی فعّال تحصیلی تأثیر بیشتری از مشاهده یک الگوی تحصیلی بر عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان پسر پایه چهارم ابتدایی شهرستان دزفول دارد. نمونه این تحقیق متشکل از 102 آزمودنی بود که به صورت نمونه‌گیری چندمرحله‌ای انتخاب و به سه گروه گمارده شدند. گروه اول فیلم یک الگوی فعّال تحصیلی همسال را تماشا کردند. گروه دوم به تماشای فیلم سه الگوی فعّال تحصیلی پرداختند و گروه سوم یعنی گروه گواه در معرض هیچ الگویی قرار نگرفتند. شاخص عملکرد آزمودنیها عبارت بود از نمره‌های تفاوت پیش‌آزمون و پس‌آزمون آنان در یک تکلیف تمرین واژه‌های دشوار کتاب فارسی و یک امتحان دیکته. از وضعیت اجتماعی ـ اقتصادی آزمودنیها نیز اطلاعاتی جمع‌آوری شد. برای آزمون فرضیه‌ها از روش تحلیل واریانس و روشهای چندمقایسه‌ای استفاده به‌عمل آمد. نتایج حاصل فرضیه اول تحقیق را مورد تأیید قرارداد و نشان داد که دو گروه آزمایشی در مقایسه با گروه گواه عملکرد تحصیلی بالاتری دارند. اما فرضیه دوم تأیید نگردید. همچنین، نتایج نشان داد که وضع اجتماعی ـ اقتصادی چه به تنهایی و چه در تعامل با گروههای مقایسه تأثیری بر عملکرد تحصیلی آزمودنیها ندارد.
برنامه قصد شده " و " برنامه کسب شده علوم " در دوره راهنمایی بر اساس یافته های سومین مطالعه بین المللی ریاضی و علوم
صفحه 13-37
علیرضا کیامنش
چکیده سومین مطالعه بین المللی ریاضی و علوم Third International Mathematics and Science Study (TIMSS) بزرگترین و مهمترین مطالعه تطبیقی است که تاکنون در سطح بین المللی توسط انجمن بین المللی ارزشیابی پیشرفت تحصیلی International Association for the Evaluation of Educational Achievement انجام گرفته است. مطالعه در سه جمعیت 9 ساله ، 13 ساله و سال آخر متوسطه در دو درس ریاضی و علوم با استفاده از دو آزمون کتبی و تکالیف عملکردی به اجرا درآمده است. یافته‌های حاصل از بخض علوم ، در جمعیت 13 ساله 192 مدرسه راهنمایی و از هر مدرسه یک کلاس پایه دوم و یک کلاس پایه سوم از دو بعد محتوی و عملکرد مورد انتظار در این گزارش ارائه شده است. متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان دختر پایه سوم در کل آزمون علوم (3/49 در صد در مقابل 45 درصد) و 5 زیر مجموعه آن و همچنین متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان دختر پایه دوم در آزمون علوم (3/43 درصد در مقابل 40 درصد) و 5 زیر مجموعه آن از متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان پسر کمتر است. با افزایش سطح عملکردهای مورد انتظار، متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان کاهش یافته است. متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان پایه سوم در کل آزمون و چهار زیر مجموعه آن از متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان هم پایه خود و یک پایه پائین تر در کشورهای شرکت کننده کمتر (41 کشور) و تنها در زیر مجموعه شیمی از متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان کشورهای شرکت کننده بیشتر گزارش شده است. متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان پایه دوم نیز در کل آزمون و چهار زیر مجموعه آن کمتر و تنها در زیر مجموعه شیمی بیشتر گزارش شده است. رشد یا بازده دو سال آموزش متوالی برای دانش آموزان ایرانی 5/5 درصد و برای دانش آموزان سایر کشورها 6 درصد محاسبه شده است. در مجموع دانش‌آموزان پایه سوم و دوم ایرانی به ترتیب از "برنامه قصد سومین مطالعه بین المللی ریاضی و علوم Third International Mathematics and Science Study (TIMSS) بزرگترین و مهمترین مطالعه تطبیقی است که تاکنون در سطح بین المللی توسط انجمن بین المللی ارزشیابی پیشرفت تحصیلی International Association for the Evaluation of Educational Achievement انجام گرفته است. مطالعه در سه جمعیت 9 ساله ، 13 ساله و سال آخر متوسطه در دو درس ریاضی و علوم با استفاده از دو آزمون کتبی و تکالیف عملکردی به اجرا درآمده است. یافته‌های حاصل از بخض علوم ، در جمعیت 13 ساله 192 مدرسه راهنمایی و از هر مدرسه یک کلاس پایه دوم و یک کلاس پایه سوم از دو بعد محتوی و عملکرد مورد انتظار در این گزارش ارائه شده است. متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان دختر پایه سوم در کل آزمون علوم (3/49 در صد در مقابل 45 درصد) و 5 زیر مجموعه آن و همچنین متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان دختر پایه دوم در آزمون علوم (3/43 درصد در مقابل 40 درصد) و 5 زیر مجموعه آن از متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان پسر کمتر است. با افزایش سطح عملکردهای مورد انتظار، متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان کاهش یافته است. متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان پایه سوم در کل آزمون و چهار زیر مجموعه آن از متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان هم پایه خود و یک پایه پائین تر در کشورهای شرکت کننده کمتر (41 کشور) و تنها در زیر مجموعه شیمی از متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان کشورهای شرکت کننده بیشتر گزارش شده است. متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان پایه دوم نیز در کل آزمون و چهار زیر مجموعه آن کمتر و تنها در زیر مجموعه شیمی بیشتر گزارش شده است. رشد یا بازده دو سال آموزش متوالی برای دانش آموزان ایرانی 5/5 درصد و برای دانش آموزان سایر کشورها 6 درصد محاسبه شده است. در مجموع دانش‌آموزان پایه سوم و دوم ایرانی به ترتیب از "برنامه قصد سومین مطالعه بین المللی ریاضی و علوم Third International Mathematics and Science Study (TIMSS) بزرگترین و مهمترین مطالعه تطبیقی است که تاکنون در سطح بین المللی توسط انجمن بین المللی ارزشیابی پیشرفت تحصیلی International Association for the Evaluation of Educational Achievement انجام گرفته است. مطالعه در سه جمعیت 9 ساله ، 13 ساله و سال آخر متوسطه در دو درس ریاضی و علوم با استفاده از دو آزمون کتبی و تکالیف عملکردی به اجرا درآمده است. یافته‌های حاصل از بخض علوم ، در جمعیت 13 ساله 192 مدرسه راهنمایی و از هر مدرسه یک کلاس پایه دوم و یک کلاس پایه سوم از دو بعد محتوی و عملکرد مورد انتظار در این گزارش ارائه شده است. متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان دختر پایه سوم در کل آزمون علوم (3/49 در صد در مقابل 45 درصد) و 5 زیر مجموعه آن و همچنین متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان دختر پایه دوم در آزمون علوم (3/43 درصد در مقابل 40 درصد) و 5 زیر مجموعه آن از متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان پسر کمتر است. با افزایش سطح عملکردهای مورد انتظار، متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان کاهش یافته است. متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان پایه سوم در کل آزمون و چهار زیر مجموعه آن از متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان هم پایه خود و یک پایه پائین تر در کشورهای شرکت کننده کمتر (41 کشور) و تنها در زیر مجموعه شیمی از متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان کشورهای شرکت کننده بیشتر گزارش شده است. متوسط پاسخهای صحیح دانش آموزان پایه دوم نیز در کل آزمون و چهار زیر مجموعه آن کمتر و تنها در زیر مجموعه شیمی بیشتر گزارش شده است. رشد یا بازده دو سال آموزش متوالی برای دانش آموزان ایرانی 5/5 درصد و برای دانش آموزان سایر کشورها 6 درصد محاسبه شده است. در مجموع دانش‌آموزان پایه سوم و دوم ایرانی به ترتیب از "برنامه قصد
نظریه سؤال - پاسخ در آزمونهای روانی - تربیتی
صفحه 38-60
https://doi.org/10.22055/psy.1996.16382
حسین سپاسی
چکیده دراین‌مقاله سعی شده است تا نظریه جدید آزمون سازی موسوم به نظریه سؤال - پاسخ
(Item Response Theory) مورد بحث و بررسی قرار گیرد. این نظریه عمدتا" به دلیل اشکالاتی به وجود آمده است که روانسنجان جدید به نظریه کلاسیک آزمون، مطرح کرده‌اند. این نظریه نمره کل آزمون را برای تفسیر عملکرد آزمودنی مدنظر قرار نمی‌دهد. بلکه هر سؤال آزمون، به‌طور انفرادی مورد مطالعه قرار می‌گیرد. این نظریه از منحنی ویژگی سؤال و پارامترهایی چون دشواری و تمیز، برای برآورد احتمال پاسخ درست آزمودنی به هر سؤال آزمون استفاده می‌کند. به‌علاوه، این‌نظریه بر پایه دو فرض اساسی استقلال موضعی و تک‌بعدی بودن فضای خصیصه مکنون استوار است. و براین اساس، احتمال پاسخ درست هر سؤال آزمون به عنوان تابعی از دشواری سؤال و توانایی آزمودنی توسط منحنی تراکمی نرمال و اخیرا" توسط منحنی منطقی که ساده‌تر است، بررسی می شود.
ساخت و اعتباریابی مقیاسی برای سنجش اضطراب امتحان در دانش‌آموزان پایه سوم دوره راهنمایی تحصیلی‌اهواز
صفحه 61-74
https://doi.org/10.22055/psy.1996.16383
عباس ابوالقاسمی، عزیزه اسدی مقدم، بهمن نجاریان، حسین شکرکن
چکیده هدف اصلی از تحقیق حاضر، ساخت مقیاسی برای سنجش اضطراب امتحان به وسیله تحلیل عوامل و تعیین پایایی و اعتبار آن بود. 581 دانش‌آموز دختر و پسر پایه سوم 12 مدرسه راهنمایی شهرستان اهواز، یک پرسشنامه مقدماتی 93 ماده‌ای مربوط به اضطراب امتحان را تکمیل نمودند. بر اساس تحلیل عوامل پاسخهای آزمودنیها، مقیاس TAI با 25 ماده ساخته شد، که پایایی آن به وسیله دو روش بازآزمایی و همسانی درونی (ضریب آلفای کرونباخ) و اعتبار آن از طریق تعیین ضرایب همبستگی TAI، مقیاس عزت نفس کوپر اسمیت و مقیاس اضطراب ANQ محاسبه شد. در مجموع، ضرایب پایایی مقیاس TAI رضایت‌بخش و ضرایب اعتبار آن معنی‌دار بودند. در ضمن، رتبه‌های درصدی نمره‌های آزمودنیها در مقیاس TAIمحاسبه شد. طبق نتایج این تحقیق، مقیاس TAIواجد شرایط لازم برای کاربرد در پژوهش‌های روان‌شناختی و تشخیص اضطراب امتحان در کودکان و نوجوانان در مدارس می‌باشد.
هنجاریابی آزمون D.70 برای دانش‌آموزان دوره متوسطه شهر آباده
صفحه 75-94
https://doi.org/10.22055/psy.1996.16384
علی دلاور، جواد یارعلی
چکیده هدف پژوهش حاضر هنجاریابی آزمون D.70 برای دانش‌آموزان مقطع متوسطه شهر آباده بوده است. در این پژوهش، 800 دانش‌آموز از جامعه مزبور با روش نمونه‌گیری تصادفی نظامدار(Systematic Sampling) انتخاب شد و به آزمونهای D.70، انگیزه پیشرفت گیزلی، ریون (فرم میانی) و آزمون حافظه آندره‌ری (کارتA) پاسخ دادند. آزمون D.70 به عنوان معادل آزمونD.48 در فرانسه ساخته شده است. اعتبار (Reliability)آزمون D.70 را از 68/0 توسط توماس و چیسوم (Thomas and Chissom، 1979) تا 90/0 توسط کروکسی و همکارانKowrousky et al.)،1970) و تا 92/0 توسط کاراترزCarrathers)، 1982) گزارش کرده‌اند. اعتبار به دست آمده در این پژوهش با روش دو نیمه کردن آزمون، برابر 88/0 (زوج ـ فرد) و 75/0 (نیمه اول، نیمه دوم) و با روش همسانی درونی برابر 84/0 بوده است. روایی (Validity) آزمون D.70 از 13/0، 39/0 و 56/0 (بین D.70 و آزمونهای مشابه) تا 66/0، 67/0 و 87/0 (بین D.70 و D.48) گزارش شده است. روایی ملاکی برآورد شده در این پژوهش (بین معدل تحصیلی دانش‌آموزان و نمره D.70) 36/0 و روایی سازه بین D.70 و ریون 37/0، بین D.70 و انگیزه پیشرفت گیزلی (Ghiselli)14/0 و بین D.70 و آزمون حافظه آندره‌ری (Andre Ray) برابر 28/0 بوده‌اند که همگی در سطح 01/0 معنی‌دارند.
ویگوتسکی و آموزه یادگیری تجربی و نظری یوری و. کارپف و جان د. دیرانسفورد
صفحه 95-110
https://doi.org/10.22055/psy.1996.16385
علی محمد موسوی(مترجم)، یوری و. کارپف و جان د.(نویسنده) دیرانسفورد
چکیده پیروان ویگوتسکی، آموزه‌ای از دو نوع یادگیری تجربی و نظری را پرورش داده‌اند. یادگیری تجربی بر فرآیند مقایسه تعدادی از اشیاء مختلف، تشخیص خصوصیتهای مشترک قابل مشاهده آنها، و بر اساس آن، صورتبندی مفهومی کلی درباره این دسته از اشیاء مبتنی است. این نوع یادگیری خصیصه نوعی کودکان پیش‌دبستانی است و معمولاً نظام‌های آموزشی سنتی به آن می‌پردازند. یادگیری نظری بر فرآیند آشنا ساختن دانش‌آموزان با روشهای عمومی و بهینه برای رویاروشدن با طبقاتی از مسائل مبتنی است که آنان را به سوی خصوصیات ذاتی (نه صرفاً مشترک) مسائل هر مقوله سوق می‌دهد. سپس، در خلال فرآیند فعالیتی که به شکل ویژه‌ای سازماندهی شده باشد، دانش‌آموز برفرآیند کاربرد این روش‌ها مسلط می‌شود و آنها را درونی می‌کند. آزمایش‌هایی که بر روی دانش‌آموزان سنین مختلف صورت گرفته دلالت می‌کند که یادگیری نظری نسبت به یادگیری تجربی بسیار کارآمدتر است.
ارزشیابی چهارمین همایش ارائه یافته‌های پژوهشی علوم تربیتی و روانشناسی استان خوزستان اهواز 13 و 14 اسفندماه 1375
صفحه 112-124
https://doi.org/10.22055/psy.1996.16386
حسین الهام پور
چکیده -
گسترش‌های ایرانی رده‌بندی دهدهی دیویی
صفحه 126-130
https://doi.org/10.22055/psy.1996.16387
مرتضی کوکبی
چکیده -