دوره و شماره: دوره 7، شماره 2، دی 1379 

بررسی‌ رابطه آزمونهای‌ صنعتی‌ فلانگان‌ با عملکرد شغلی‌ کارکنان‌ فنی‌ مجتمع‌ فولاد مبارکه‌

صفحه 1-28

https://doi.org/10.22055/psy.2000.16454

حسین‌ شکرکن‌، حمیدرضا عریضی‌، محمدعلی‌ نائلی، مهناز مهرابی‌زاده‌ هنرمند، ایرج‌ سلطانی

چکیده    در مقاله‌ حاضر کاربرد مجموعه‌ آزمونهای‌ صنعتی‌ فلانگان‌ برای‌ پیش‌بینی‌ عملکرد شغلی‌ گزارش‌ شده‌ است‌. آزمونهای‌ صنعتی‌ فلانگان‌ به‌ همت‌ شکرکن‌ و عریضی‌ (1380) پایایی‌ سنجی‌، اعتباریابی‌ و هنجاریابی‌ شده‌اند. مجموعه‌ آزمونهای‌ صنعتی‌ فلانگان‌ شامل‌ مهارتهای‌ روانی‌ حرکتی‌ (سه‌ آزمون‌)، تواناییهای‌ دیداری‌ فضایی‌ (سه‌ آزمون‌)، تواناییهای‌ خاص‌ (پنج‌ آزمون‌) و تواناییهای‌ شناختی‌ عمومی‌ (هفت‌ آزمون‌) است‌. عملکرد شغلی‌ کارکنان‌ فنی‌ مجتمع‌ فولاد مبارکه‌ توسط‌ سرپرست‌ بلافصل‌، همکاران‌، خود کارکنان‌ و سازمان‌ اندازه‌گیری‌ شده‌ است‌. پژوهش‌ حاضر از نوع‌ همبستگی‌ بوده‌ و انواع‌ ارزشیابی‌ عملکرد به‌ عنوان‌ متغیر ملاک‌ مورد بررسی‌ قرار گرفته‌ است‌. مجموعه‌ آزمونهای‌ صنعتی‌ فلانگان‌ بر روی‌ 159 نفر از کارکنان‌ فنی‌ مجتمع‌ فولاد مبارکه‌ اجرا گردید. پس‌ از آن‌ داده‌های‌ مربوط‌ به‌ عملکرد به‌ عنوان‌ متغیر ملاک‌ جمع‌ آوری‌ شد. ضرایب‌ همبستگی‌ ساده‌ و نتایج‌ رگرسیون‌ چند گانه‌ با روش‌ مرحله‌ای‌ نشان‌ می‌دهند که‌ مجموعه‌ آزمونهای‌ صنعتی‌ فلانگان‌ با انواع‌ ارزشیابی‌ عملکرد رابطه‌ داشته‌ و آن‌ را پیش‌ بینی‌ می‌کنند،به‌ ویژه‌ اگر این‌ ارزشیابی‌ توسط‌ همکاران‌،خود افراد و یا سازمان‌ انجام‌ شده‌ باشد. بر پایه‌ این‌ پژوهش‌ پیشنهاد می‌شود در ارزشیابی‌ کارکنان‌ از درجه‌بندی‌ توئسط‌ همکاران‌ و خود افراد علاوه‌ بر ارزشیابی‌ سرپرست‌ استفاده‌ شود.

رابطه‌ ساده‌ و چندگانه متغیرهای‌ عزت‌ نفس‌، اضطراب‌ اجتماعی‌ و کمال‌گرایی‌ با ابراز وجود دانشجویان‌ دانشگاه‌ شهید چمران‌ اهواز

صفحه 29-50

https://doi.org/10.22055/psy.2000.16455

معصومه‌ پ هرمزی‌نژاد، منیجه‌ شهنی‌ییلاق‌، بهمن‌ نجاریان

چکیده    هدف‌ از انجام‌ این‌ پژوهش‌، بررسی‌ رابطه ساده‌ و چندگانه متغیرهای‌ عزت‌ نفس‌، اضطراب‌ اجتماعی‌ و کمال‌گرایی‌ با ابراز وجود دانشجویان‌ دانشگاه‌ شهید چمران‌ اهواز می‌باشد. نمونه تحقیق‌ 160 پسر و 160 دختر دانشجو بودند که‌ با روش‌ نمونه‌گیری‌ تصادفی‌ چندمرحله‌ای‌ انتخاب‌ شدند. آزمودنیها پرسشنامه خودگزارشی‌ ابراز وجود (ASRI) پرسشنامه عزت‌ نفس‌ آیزنک‌، مقیاس‌ اضطراب‌ اجتماعی‌ (SAS) و مقیاس‌ کمال‌گرایی‌ اهواز (APS) را تکمیل‌ نمودند. نتایج‌ تحقیق‌ (در کل‌ آزمودنیها، آزمودنیهای‌ پسر و آزمودنیهای‌ دختر) نشان‌ داد که‌ عزت‌ نفس‌ با ابراز وجود رابطه مثبت‌ دارد. اضطراب‌ اجتماعی‌ با ابراز وجود رابطه منفی‌ دارد. در کل‌ آزمودنیها و آزمودنیهای‌ پسر کمال‌گرایی‌ با ابراز وجود رابطه منفی‌ دارد. ولی‌ در آزمودنیهای‌ دختر، بین‌ کمال‌گرایی‌ و ابراز وجود رابطه معنی‌داری‌ مشاهده‌ نشد. نتایج‌ تحلیل‌ رگرسیون‌، در کل‌ آزمودنیها، آزمودنیهای‌ پسر و آزمودنیهای‌ دختر، نشان‌ داد که‌ همبستگی‌ چندگانه عزت‌ نفس‌، اضطراب‌ اجتماعی‌ و کمال‌گرایی‌ با ابراز وجود، از همبستگی‌ ساده هر یک‌ از متغیرهای‌ ذکر شده‌ بیشتر است‌.  

رابطه‌ نگرش‌ مدیران‌ صنایع‌ نسبت‌ به‌ علوم‌ رفتاری‌ با رشته تحصیلی‌، سابقه خدمت‌ و میزان‌ آشنایی‌ آنان‌ با علوم‌ فوق

صفحه 51-68

https://doi.org/10.22055/psy.2000.16457

ابوالقاسم‌ نوری‌، حسین‌ مولوی‌، حسین‌ شکرکن‌

چکیده    با توجه‌ به‌ تأثیر نگرش‌ در رفتار و عملکرد مدیران‌، پژوهش‌ حاضر به‌ بررسی‌ رابطه نگرش‌ مدیران‌ صنایع‌ استان‌ اصفهان‌ نسبت‌ به‌ علوم‌ رفتاری‌ مهم‌ در فاصله‌ سالهای‌ 79-1377 اختصاص‌ یافته‌ است‌. مرور پژوهشها بیانگر اهمیت‌ هر دو مبحث‌ مدیریت‌ و نگرش‌ بود، ولی‌ مرور مزبور فقدان‌ تحقیقات‌ مشابه‌، چه‌ در ایران‌ و چه‌ در سایر کشورها، را نیز نشان‌ داد. بر همین‌ اساس‌، پرسشنامه محقق‌ ساخته‌ای‌ برای‌ سنجش‌ نگرش‌ مدیران‌ نسبت‌ به‌ علوم‌ رفتاری‌ به‌ همراه‌ دو پرسشنامه دیگر تنظیم‌ گردید. پایایی‌ و روایی‌ پرسشنامه‌ در مرحله مقدماتی‌ تحقیق‌ مورد سنجش‌ و تأیید قرار گرفت‌ و سپس‌ پرسشنامه‌ها اجرا گردید.
   جامعه آماری‌ پژوهش‌ را کلیه مدیران‌ صنایع‌ استان‌ در نیمه‌ اول‌ سال‌ 1379، و نمونه مورد برسی‌ را مدیران‌ مراکز صنعتی‌ دارای‌ حداقل‌ یکصد نفر کارمند یا کارگر، تشکیل‌ داد. پژوهش‌ حاضر، توصیفی‌ و از نوع‌ پیمایشی‌ بوده‌ است‌. داده‌های‌ توصیفی‌ مربوط‌ به‌ 124 نفر از مدیران‌ که‌ پرسشنامه‌ها را تکمیل‌ و اعاده‌ کرده‌ بودند مورد محاسبه‌ قرار گرفت‌. تحلیل‌ داده‌ها در رابطه‌ با یافته‌های‌ جانبی‌ و به‌ ویژه‌ سه‌ فرضیه اصلی‌ پژوهش‌ انجام‌ پذیرفت‌. بررسی‌ فرضیه‌ اول‌، بیانگر وجود تفاوت‌ معنی‌دار بین‌ نگرش‌ مدیران‌ فارغ‌التحصیل‌ از رشته‌های‌ دانشگاهی‌ مدیریت‌ با مهندسی‌- فنی‌ (05/0=a) و همچنین‌ بین‌ نگرش‌ مدیران‌ فارغ‌ التحصیل‌ رشته‌های‌ دانشگاهی‌ مدیریت‌ با مدیران‌ دیپلمه‌ بود (01/0=a). فرضیه‌ دوم‌ تحقیق‌ تأیید نشد؛ بنابراین‌، نگرش‌ متفاوت‌ مدیران‌ دارای‌ سوابق‌ خدمت‌ و مدیریت‌ متفاوت‌ مورد تأیید قرار نگرفت‌. آزمون‌ فرضیه‌ سوم‌، بیانگر وجود نگرش‌ متفاوت‌ مدیرانی‌ بود که‌ میزان‌ آشنایی‌ آنان‌ با علوم‌ رفتاری‌ متفاوت‌ بود. در راستای‌ یافته‌های‌ اصلی‌ پژوهش‌، محدودیتهای‌ تحقیق‌ و همچنین‌ پیشنهادهای‌ سودمند برای‌ پژوهشگران‌ و مسؤولان‌، مدیران‌، و برنامه‌ریزان‌ ارائه‌ گردیده‌ است‌.

بررسی‌ نظرات‌ آموزگاران‌ درباره‌ مشکلات‌ آموزشی‌ و یادگیری‌ ریاضیات‌ دانش‌آموزان‌ پایه‌ پنجم‌ ابتدایی‌

صفحه 69-84

https://doi.org/10.22055/psy.2000.16458

حسین‌ سپاسی‌

چکیده    با توجه‌ به‌ اهمیت‌ نقشی‌ که‌ آموزگاران‌ در تدریس‌ و رفع‌ دشواری‌ ریاضیات‌ دانش‌آموزان‌ پایه‌ پنجم‌ ابتدایی‌ دارند ضرورت‌ پیدا کرد مطالعه‌ای‌ در زمینه‌ بررسی‌ نظرات‌ آنها درباره‌ مشکلاتی‌ که‌ فکر می‌کنند در آموزش‌ و یادگیری‌ این‌ درس‌ وجود دارد انجام‌ پذیرد. هدف‌ اصلی‌ تحقیق‌ حاضر در پی‌ پاسخ‌ به‌ این‌ سؤال‌ بود که‌ آگاهیهای‌ آموزگاران‌ تا چه‌ اندازه‌ برپایه‌ شناخت‌ مبانی‌ نظری‌ در مورد مشکلات‌ آموزشی‌ و یادگیری‌ دانش‌آموزان‌ استوار است‌. کلیه‌ آموزگاران‌ مرد و زن‌ کلاسهای‌ پنجم‌ مدارس‌ ابتدایی‌ نواحی‌ چهارگانه‌ اهواز (731=N) جامعه‌ آماری‌ و افراد تحت‌ تحقیق‌ حاضر را تشکیل‌ داد. از این‌ تعداد 389 آموزگار مرد و 342 آموزگار زن‌ بودند. برای‌ آزمون‌ فرضیه‌های‌ تحقیق‌، پرسشنامه‌ای‌ ساخته‌ و اعتباریابی‌ گردید. پنج‌ عامل‌ پرسشنامه‌ مقدماتی‌ در تحلیل‌ عوامل‌ به‌ چهار عامل‌ در پرسشنامه‌ نهایی‌ کاهش‌ یافت‌. از این‌ پرسشنامه‌ برای‌ آزمون‌ فرضیه‌های‌ تحقیق‌ استفاده‌ گردید. تحلیل‌ عوامل‌ نشان‌ داد که‌ نظرات‌ آموزگاران‌ در مورد مشکلات‌ آموزشی‌ و یادگیری‌ ریاضیات‌ دانش‌آموزان‌ برمبنای‌ نظری‌ تحقیق‌ و عوامل‌ مستخرج‌ از نتایج‌ مطالعات‌ استوار است‌. بین‌ نظرات‌ آموزگاران‌ مرد و زن‌ در رعایت‌ ساختار مفهومی‌ دانش‌آموزان‌ در آموزش‌ ریاضیات‌ تفاوت‌ معنی‌داری‌ وجود دارد. آموزگاران‌ زن‌ نظر مساعدتری‌ نسبت‌ به‌ این‌ عامل‌ اظهار داشتند تا آموزگاران‌ مرد. ولی‌، بین‌ نظرات‌ آموزگاران‌ مرد و زن‌ در مورد برقراری‌ ارتباط‌ بین‌ آموزش‌ حل‌ مسأله‌ با مهارتهای‌ ریاضی‌ دانش‌آموزان‌ تفاوت‌ معنی‌داری‌ مشاهده‌ نگردید. بررسی‌ نظرات‌ آموزگاران‌ نشان‌ داد که‌ باید در ارائه‌ تکالیف‌ درسی‌ به‌ منظور سهولت‌ بخشیدن‌ به‌ پی‌ریزی‌ ساختار دانش‌ ریاضیات‌ دانش‌آموزان‌ تجدیدنظر به‌ عمل‌ آید. آموزگاران‌ اعتقاد داشتند که‌ تعداد صفحات‌ کتاب‌ ریاضی‌ زیاد نیست‌ ولی‌ مطالب‌ و نکته‌هایی‌ که‌ باید به‌ دانش‌آموزان‌ آموخت‌ زیاد است‌.
 

بررسی‌ عوامل‌ مؤثر بر میزان‌ کتابخوانی‌ و مطالعه‌ آزاد دانش‌آموزان‌ متوسطه‌ در استان‌ فارس‌

صفحه 85-102

https://doi.org/10.22055/psy.2000.16459

محمود بحرانی

چکیده این‌ طرح‌ با هدف‌ گسترش‌ اطلاعات‌ موجود در زمینه‌ عادات‌ کتابخوانی‌ و مطالعه‌ آزاد در جامعه‌ به‌ اجرا درآمده‌ است‌. جامعه‌ آماری‌ این‌ تحقیق‌ را دانش‌آموزان‌ متوسطه‌ استان‌ فارس‌ تشکیل‌ می‌دهند و چارچوب‌ نمونه‌گیری‌ شامل‌ مرکز استان‌ به‌ اضافه‌ پنج‌ شهرستان‌ دیگر بوده‌ است‌ که‌ به‌ طور تصادفی‌ از بین‌ شهرستانهای‌ استان‌ فارس‌ انتخاب‌ شده‌اند. نمونه‌ مورد بررسی‌ متشکل‌ از 3585 دانش‌آموز پایه‌های‌ اول‌ تا سوم‌ متوسطه‌ می‌باشد.    نتایج‌ به‌ دست‌ آمده‌ نشان‌ می‌دهد که‌ در مجموع‌، بخش‌ زیادی‌ از اوقات‌ فراغت‌ دانش‌آموزان‌ در ایام‌ تحصیل‌ بیهوده‌ تلف‌ می‌شود (2/36درصد از کل‌ اوقات‌ فراغت‌)، 8/22درصد از اوقات‌ فراغت‌ روزانه‌ صرف‌ مطالعه‌ درسی‌، 6/17درصد صرف‌ تماشای‌ تلویزیون‌ و تنها 1/1درصد صرف‌ مطالعه‌ غیردرسی‌ می‌شود. به‌ طوری‌ که‌ سرانه‌ مدت‌ مطالعه‌ آزاد دانش‌آموزان‌ متوسطه‌ در روز حدود 5/5 دقیقه‌ است‌. دختران‌ هم‌ از لحاظ‌ مطالعه‌ درسی‌ و هم‌ مطالعه‌ غیردرسی‌ مدت‌ زمان‌ زیادتری‌ را گزارش‌ کرده‌اند.    تحلیل‌ رگرسیون‌ به‌ عمل‌ آمده‌ نشان‌ می‌دهد که‌ پس‌ از جنسیت‌، سرعت‌ مطالعه‌، عضویت‌ در کتابخانه‌های‌ عمومی‌، میزان‌ مطالعه‌ اعضای‌ خانواده‌، میزان‌ برخورداری‌ از کتاب‌ و قصه‌گویی‌ در دوران‌ کودکی‌، معدل‌ درسی‌ و سطح‌ شغلی‌ پدر از متغیرهای‌ مهم‌ و معنی‌دار در زمینه‌ پیش‌ بینی‌ میزان‌ مطالعه‌ آزاد به‌ حساب‌ می‌آیند.

بررسی‌ عوامل‌ مهم‌ افت‌ تحصیلی‌ در دبیرستانهای‌ پسرانه‌ شهرستان‌ اهواز

صفحه 103-114

https://doi.org/10.22055/psy.2000.16460

حسین‌ شکرکن‌، محمدعلی‌ پولادی‌، جمال‌ حقیقی

چکیده    برای‌ بررسی‌ عوامل‌ مهم‌ افت‌ تحصیلی‌ در دبیرستانهای‌ پسرانه‌ شهرستان‌ اهواز، به‌ 400 نفر از دانش‌آموزان‌ پایه‌های‌ اول‌ تا چهارم‌ سه‌ رشته‌ ریاضی‌، تجربی‌ و انسانی‌ که‌ به‌ صورت‌ تصادفی‌ انتخاب‌ شده‌ بودند، دو مقیاس‌ علل‌ افت‌ تحصیلی‌ و شاخص‌ افت‌ تحصیلی‌ داده‌ شد. این‌ دو پرسشنامه‌ توسط‌ پژوهشگران‌ ساخته‌ شده‌اند. در این‌ پژوهش‌ چهار فرضیه‌ مورد آزمون‌ قرار گفتند که‌ عبارتند از 1. عوامل‌ مختلف‌ حاصل‌ از تحلیل‌ عوامل‌ با تعداد مردودیهای‌ دوران‌ تحصیل‌ دانش‌آموزان‌ همبستگی‌ ساده‌ دارند. 2. عوامل‌ مختلف‌ حاصل‌ از تحلیل‌ عوامل‌ با تعداد تجدیدیهای‌ دوران‌ تحصیل‌ دانش‌آموزان‌ همبستگی‌ ساده‌ دارند. 3. عوامل‌ مختلف‌ حاصل‌ از تحلیل‌ عوامل‌ با تعداد مردودیهای‌ دوران‌ تحصیل‌ دانش‌آموزان‌ همبستگی‌ چندگانه‌ دارند. 4. عوامل‌ مختلف‌ حاصل‌ از تحلیل‌ عوامل‌ با تعداد تجدیدیهای‌ دوران‌ تحصیل‌ دانش‌آموزان‌ همبستگی‌ چندگانه‌ دارند. تحلیل‌ عوامل‌ روی‌ داده‌های‌ حاصل‌ از مقیاس‌ علل‌ افت‌ تحصیلی‌ 10 عامل‌ را به‌ عنوان‌ عوامل‌ مهم‌ افت‌ تحصیلی‌ در دبیرستانهای‌ اهواز مشخص‌ ساخت‌ که‌ عبارتند از: 1. مسائل‌ مربوط‌ به‌ برنامه‌ریزی‌ آموزشی‌، 2. مشکلات‌ خانوادگی‌ و سلامتی‌، 3. مشکلات‌ محیطی‌- 4. مسائل‌ اجتماعی‌- رفتاری‌، 5. مسائل‌ مربوط‌ به‌ رشد، 6. مسائل‌ مربوط‌ به‌ امتحان‌، 7. مسائل‌ مربوط‌ به‌ کتب‌ درسی‌، 8. مسائل‌ آموزشی‌، 9. مسائل‌ عمومی‌، 10. اختلافات‌ خانوادگی‌، از اینها، عوامل‌ برنامه‌ریزی‌ آموزشی‌، مسائل‌ مربوط‌ به‌ امتحان‌، مسائل‌ مربوط‌ به‌ کتب‌ درسی‌ و مسائل‌ آموزشی‌ با شاخص‌ "میزان‌ مردودی‌" همبستگی‌ پایین‌ ولی‌ معنی‌دار دارند. همچنین‌ عوامل‌ مشکلات‌ خانوادگی‌ و سلامتی‌، مشکلات‌ محیطی‌ - آموزشگاهی‌، مسائل‌ آموزشی‌، مسائل‌ عمومی‌ و اختلافات‌ خانوادگی‌ با میزان‌ تجدیدی‌ آزمودنیها، همبستگی‌ مثبت‌ معنی‌دار دارند. تحلیل‌ رگرسیون‌ چندگانه‌ مرحله‌ای‌ آشکار ساخت‌ که‌ تنها عامل‌ 6، یعنی‌ مسائل‌ مربوط‌ به‌ امتحان‌، با میزان‌ مردودی‌ دانش‌آموزان‌ همبستگی‌ مستقل‌ دارد، در حالی‌ که‌ عوامل‌ 2، 9، 8 و 3، یعنی‌ عوامل‌ مشکلات‌ خانوادگی‌ و وضعیت‌ سلامتی‌، مسائل‌ عمومی‌، مسائل‌ آموزشی‌، و مشکلات‌ محیطی‌ آموزشگاهی‌ با میزان‌ تجدیدی‌ دانش‌آموزان‌ همبستگی‌ چندگانه‌ دارند.