تأثیر آموزش مهارتهای اجتماعی در کاهش ناسازگاریهای اجتماعی-عاطفی دانش‌آموزان پسر ناسازگار دبستانی اهواز
صفحه 1-16
https://doi.org/10.22055/psy.1999.16432
فهیمه ثابتی، منیجه شهنی‌ییلاق
چکیده این پژوهش آزمایشی میدانی به منظور بررسی تأثیر آموزش مهارتهای اجتماعی در کاهش ناسازگاریهای اجتماعی-عاطفی دانش‌آموزان پسر ناسازگار دبستانی در اهواز انجام شده است. حجم نمونه اولیه 950 دانش آموز است که به طور تصادفی از مدارس پسرانه نواحی چهار گانه آموزش و پرورش شهرستان اهواز در پایه‌های سوم، چهارم و پنجم دبستان انتخاب شد. سپس از این تعداد 134 نفر از طریق پرسشنامه رفتاری کودکان راتر و پرسشنامه جامعه سنجی به عنوان دانش‌آموزان ناسازگار معرفی شدند (میزان شیوع 1/14 در صد) که 60 نفر از آنها به طور تصادفی انتخاب شدند. ابزارهای گرد آوری داده‌ها شامل: 1) پرسشنامه رفتاری کودکان راتر، 2) پرسشنامه جامعه سنجی و 3) مقیاس رفتار سازشی می‌باشد. دو ابزار اول برای تشخیص کودکان ناسازگار و ابزار سوم برای تعیین میزان رفتار سازشی گروههای آزمایشی و گواه قبل و بعد از مداخله مورد استفاده قرار گرفتند. روش کار به این صورت بود که نخست هر دو گروه آزمایشی و گواه توسط مقیاس رفتار سازشی پیش آزمون شدند. سپس به گروه آزمایشی در هشت جلسه یک ساعته آموزش مهارتهای اجتماعی داده شد. این آموزش شامل گوش دادن، دوست یابی، حل تعارض، ابراز وجود و همکاری بود. پس از اعمال مداخله، بار دیگر هر دو گروه توسط مقیاس رفتار سازشی پس آزمون شدند. نتایج تحلیل واریانس با اندازه‌های مکرر این بود که بین تفاضل نمره‌های پیش و پس آزمون رفتار سازشی گروه آزمایشی و گواه تفاوت معنی دار وجود دارد. همچنین عملکرد آزمودنیها در حیطه‌های مختلف پرسشنامه رفتار سازشی متفاوت بود. تعامل بین گروهها و خرده مقیاسهای پرسشنامه رفتار سازشی نیز معنی دار بود. به طور کلی نتایج نشان داد که آموزش مهارتهای اجتماعی موجب کاهش ناسازگاریهای اجتماعی-عاطفی دانش‌آموزان پسر ناسازگار دبستانی می‌شود.
بررسی روائی- پایائی مقیاس روش درجه‌بندی مهارت اجتماعی در گروهی از کودکان دبستانی شیراز
صفحه 17-38
https://doi.org/10.22055/psy.1998.16433
سیما شهیم
چکیده هدف از این پژوهش مطالعه روائی و پایائی مقیاس روش درجه‌بندی مهارت اجتماعی در ایران بود. این مقیاس توسط گرشام و الیوت تهیه شده و دارای سه فرم ویژه والدین، معلمان و دانش‌آموزان است. نمونه این پژوهش 304 دختر و پسر 6 تا 12 ساله بودند، به منظور این بررسی معلمان این کودکان که از دبستانهای چهار منطقه آموزش و پرورش در شیراز به طور تصادفی انتخاب شدند پرسشنامه‌های ویژه معلمان را تکمیل کردند و والدین همان کودکان پرسشنامه ویژه والدین را تکمیل نمودند. همچنین از 99 دانش‌آموز کلاسهای چهارم و پنجم خواسته شد پرسشنامه ویژه دانش‌آموز را تکمیل کنند. روائی مقیاس از چند طریق بررسی شد: 1. مقایسه نمرات دختران و پسران، 2. رابطه زیر آزمونهای مقیاس، 3. رابطه نمرات پرسشنامه ویژه دانش‌آموز و مقیاس کفایت ادراک شده کودکان، 4. رابطه مهارت اجتماعی و سن. پایائی پرسشنامه‌ها از طریق همبستگی بین بخشهای مختلف مهارت اجتماعی و مشکلات رفتاری در دو فرم ارزیابی والدین و معلمان و ضریب آلفای کرونباخ تعیین گردید. پایائی نظر والدین و معلمان در بخش مشکلات رفتاری بیشتر از مهارت اجتماعی بود. مهارت اجتماعی کودکان در دو موقعیت خانه و مدرسه دستخوش تغییر است. ضرایب آلفای کرونباخ حاکی از ثبات کمتر فرم ویژه دانش‌آموزان نسبت به فرم والدین و معلمان بود. نتایج حاصل از این بررسی مؤید روائی و پایائی مقیاس برای استفاده در ایران است. مهمترین تفاوت فرهنگی بین این مقیاس و مقیاس اصلی، عدم تفاوت بین دختران و پسران ایرانی در زمینه مهارت اجتماعی بود.
بررسی رابـطه نظام ارزشی و رشد اخلاقی با هویت‌یابی در دانشجویان دانشگاه شهید چمران اهواز
صفحه 39-54
https://doi.org/10.22055/psy.1998.16434
کیانوش محمدی روزبهانی، مهناز مهرابی‌زاده هنرمند، حسین شکرکن
چکیده در این پژوهش، رابطه نظام ارزشی و رشد اخلاقی با هویت‌یابی در دانشجویان دانشگاه شهید چمران اهواز در سال تحصیلی 78-1377 بررسی گردید. در این تحقیق، نظام ارزشی و رشد اخلاقی متغیرهای پیش‌بین و هویت‌یابی متغیر ملاک می‌باشند. نمونه‌های تحقیق 141 دختر و 138 پسر دانشجو بودند که با روش نمونه‌گیری تصادفی چند مرحله‌ای از جامعه دانشجویان سال دوم به بعد انتخاب گردیدند. پژوهش حاضر، تحقیقی بنیادی و از نوع همبستگی است. روش‌های آماری تحلیل داده‌ها، شامل همبستگی و رگرسیون چند متغیری است. در این تحقیق از پرسشنامه ارزشهای آلپورت، لیندزی و ورنون برای سنجش نظام ارزشی، از پرسشنامه تعیین موضوع (DIT) رست، برای تشخیص مراحل قضاوت اخلاقی و از پرسشنامه "هویت شخصی" احمدی برای سنجش بحران هویت استفاده گردید. نتایج تحقیق نشان می‌دهد که: بین ارزش اقتصادی با بحران هویت، همبستگی مثبت و بین ارزشهای نظری، اجتماعی و دینی با بحران هویت همبستگی منفی وجود دارد. بین ارزشهای سیاسی و هنری با هویت‌یابی رابطه‌ای یافت نشد. همچنین افزایش رشد اخلاقی با کاهش بحران هویت همراه است. از دیگر نتایج تحقیق حاضر این است که همبستگی چندگانه نظام ارزشی و رشد اخلاقی با هویت‌یابی از همبستگی ساده آنها بیشتر است.
ادراک دانش‌آموزان از محیط روانشناختی کلاس و رابطه آن با پیشرفت تحصیلی، انگیزش درونی و اضطراب آنان
صفحه 55-72
https://doi.org/10.22055/psy.1998.16435
داود حسینی نسب، فرزانه میکائیلی منیع
چکیده هدف این پژوهش بررسی رابطه ادراک دانش‌آموزان از محیط کلاس با پیشرفت تحصیلی، اضطراب و انگیزش درونی آنها بود. به منظور بررسی این موضوع 5 فرضیه طرح و 12 کلاس دخترانه و 12 کلاس پسرانه از پایه سوم مقطع متوسطه به عنوان نمونه پژوهش انتخاب گردید (612N=). نمونه پژوهش به گونه‌ای انتخاب شد که در برگیرنده کلیه رشته‌های تحصیلی مقطع متوسطه، یعنی رشته‌های تحصیلی ادبیات و علوم انسانی، ریاضی، فیزیک و علوم تجربی باشد. اطلاعات مورد نیاز از طریق اجرای پرسشنامه جو روانی- اجتماعی کلاس، مقیاس اضطراب مدرسه، پرسشنامه انگیزش- درونی و کارنامه‌های تحصیلی دانش‌آموزان جمع‌آوری گردید. نتایج پژوهش نشان داد که بین ادراک دانش‌آموزان از جوّ روانشناسی کلاس و میزان اضطراب آنها همبستگی منفی وجود دارد. همچنین یافته‌های تحقیق مدلل داشت که بین ادراک دانش‌آموزان رشته‌های مختلف تحصیلی و همچنین بین دانش‌آموزان دختر و پسر از جوّ کلاس تفاوت وجود دارد و به تناسب جنسیت و رشته تحصیلی دانش‌آموزان، جو متفاوتی در کلاس حاکم بوده است. بر این اساس می‌توان پیشنهاد کرد که با سازماندهی جوّ کلاس به شکل مطلوب می‌توان ادراک دانش‌آموزان و به تبع آن پیشرفت تحصیلی، انگیزش درونی و اضطراب آنها را تحت تأثیر قرار داد.
فن‌آوری اطلاعات و خدمات نوین کتابداری و اطلاع‌رسانی
صفحه 72-92
https://doi.org/10.22055/psy.1998.16436
عبدالحسین فرج‌پهلو
چکیده این مقاله کوششی است برای ترسیم تصویری نسبتاً کلّی اما تحلیلی، از فن‌آوری اطلاعات، و مفاهیم مربوط به آن، و نیز بررسی اثرات فن‌آوریهای نوین، به ویژه کامپیوتر و امکانات پیشرفته ارتباطی، برخدمات کتابخانه ها ومراکز اطلاعاتی. دراین باره، تأثیر فن‌آوریهای جدید بر مجموعه کتابخانه، فهرستهای کتابخانه‌ای، و نحوه استفاده از کتابخانه بررسی شده و هریک در محیطهای سنّتی و نوین مقایسه می‌شوند. در این مقایسه، معایب و محاسن هریک از فن‌آوریهای سنّتی و نوین در ارتباط با هریک از این خدمات شناسائی شده، و وضعیت قابل پیش‌بینی و واقعگرایانه‌ای از آینده کتابخانه‌ها و مراکز اطلاعاتی ترسیم می‌گردد.
انگیزه‌های سیاسی پنهان آموزش زبان انگلیسی به عنوان زبان بین‌المللی
صفحه 93-112
https://doi.org/10.22055/psy.1998.16437
ید الله کاظمی، عبدالرزاق حیاتی ( مترجم )
چکیده -