مقایسه دانش‌آموزان دختر و پسر گروههای سنّی 5/7 و 5/10 ساله دبستانهای زاهدان از لحاظ نگهداری ذهنی عدد، توده، طول و حجم
صفحه 1-18
https://doi.org/10.22055/psy.1998.16426
غلامرضا رجبی، جمال حقیقی، مهناز مهرابی‌زاده هنرمند
چکیده ساله و 60 دانش‌آموز دختر و پسر 5/10 ساله که پژوهش حاضر برای پاسخگویی به چند پرسش در زمینه نگهداری ذهنی عدد، توده، طول و حجم بر روی دانش‌آموزان دختر و پسر دبستانهای شهرستان زاهدان به مرحله اجرا درآمده است. پرسشهای تحقیق عبارتند از (1) آیا توانایی نگهداری ذهنی عدد، توده، طول و حجم همراه با افزایش سن تکامل پیدا می‌کند؟، (2) آیا از نظر توانایی نگهداری ذهنی عدد، توده، طول و حجم بین دانش‌آموزان دختر و پسر دبستانهای زاهدان تفاوتی به چشم می‌خورد؟ و (3) آیا بین انواع چهارگانه نگهداری ذهنی از لحاظ درجه دشواری تفاوتی وجود دارد؟
برای سنجش نگهداری ذهنی عدد، توده، طول و حجم و بررسی فرضیه‌های تحقیق، روش مصاحبه بالینی پیاژه به‌کار
مقایسه انتشارات علمی کشورهای در حال رشد در سطح بین المللی
صفحه 19-30
https://doi.org/10.22055/psy.1998.16427
فریده عصاره
چکیده در این مقاله سعی شده است تا انتشارات علمی کشورهای در حال رشد که در نمایه استنادی علوم سالهای 1989-1985 نمایه شده‌اند، با استفاده از تحلیل استنادی کشور به کشور با هم مقایسه شوند. کشورهای حائز رتبه‌های اول تا پنجم در رشته‌های علمی معرفی و براساس جمعیت و درآمد سرانه ناخالص ملی با هم مقایسه می‌گردند. در این مطالعه، چهار کشور آمریکای لاتین: برزیل، مکزیک، آرژانتین و شیلی در اکثر رشته‌های علمی حائز رتبه‌های اول تا پنجم بودند، در حالی که هیچ کدام از این چهار کشور هنگام تولید مدارک مورد بررسی دارای بیشترین تعداد جمعیت و یا بالاترین میزان درآمد سرانه ناخالص ملی نبوده‌اند.
مقایسه پیشرفت تحصیلی دانشجویان دبیری دانشگاه شهید چمران در آزمونهای چند-گزینه‌ای و صحیح - غلط در درس سنجش و اندازه‌گیری با کنترل غیبتهای آنها
صفحه 31-56
https://doi.org/10.22055/psy.1998.16428
حسین سپاسی
چکیده امروزه آموزگاران، دبیران، و اساتید دانشگاه از یک روش واحد برای اندازه‌گیری آموخته‌های فراگیران خود استفاده نمی‌کنند. برخی سؤالات آزمون انشایی را بر سؤالات آزمونهای عینی بویژه سؤالات چهارگزینه‌ای و یا صحیح - غلط ترجیح می‌دهند. با این که سؤالات چهارگزینه‌ای از شهرت بسیاری برخوردارند، برخی از روانسنجان معتقدند که تفاوتی بین این سؤالات و سؤالات صحیح- غلط وجود ندارد. در این تحقیق پیشرفت دانشجویان به وسیله دو نوع سؤال (چهار- گزینه‌ای و صحیح غلط) مورد مقایسه قرار گرفت. 304 دانشجو به طور تصادفی به دو گروه مساوی 152 نفری تقسیم شدند. در هر گروه 100 پسر و 52 دختر قرار داشت. از دو فرم آزمون یکی چهارگزینه‌ای و دیگر صحیح-غلط که هر دو یک محتوا را اندازه‌گیری می‌کردند به عنوان ابزارهای تحقیق استفاده شد. از سه روش متفاوت برای نمره‌گذاری سؤالات دو آزمون استفاده گردید. نتایج تحلیل یافته‌ها نشان داد که وقتی سؤالات دو آزمون به روش سنتی (روش اول) نمره‌گذاری شد و یا این که برای برابر کردن شانس کسری معادل به نمرات اضافه شد (روش سوّم) اختلاف معنی‌داری بین نمره‌های ترم دانشجویان در آزمونهای چند-گزینه‌ای و صحیح-غلط مشاهده نگردید. ولی زمانی که به پاسخهای غلط نمره منفی تعلق گرفت (روش دوم)، بین الگوهای پاسخ دانشجویان پسر و دختر تفاوت معنی‌داری مشاهده گردید. در کل پسران عملکرد بهتری از دختران نشان دادند. با این حال، ترتیب رتبه نمره‌ها در هر سه روش نمره‌گذاری یکسان باقی ماند.
بررسی رابطه دو زبانگی با پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان پایه اول ابتدایی مدارس ناحیه یک اهواز با کنترل برخی متغیرهای شخصی، خانوادگی و آموزشگاهی
صفحه 57-70
https://doi.org/10.22055/psy.1998.16429
حسین الهام پور
چکیده در این تحقیق برای بررسی رابطه دو زبانگی با پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان اقدام به کنترل برخی متغیرهای مربوط به دانش‌آموز، خانواده، مدرسه و معلم شده است. دراین بررسی 200 دانش‌آموز پایه اول (نیمی فارسی زبان و نیمی عرب زبان ) از ناحیه یک اهواز به‌طور تصادفی چند مرحله‌ای انتخاب شدند. برای جمع‌آوری اطلاعات از پرسشنامه‌ای که در بردارنده متغیرهای مورد نظر بود استفاده شد. برای تکمیل آن دانش‌آموز، خانواده وی و اولیاء مدرسه همکاری نمودند.
بیشترین همبستگی ساده بین پیشرفت تحصیلی دانش‌آموز با سواد مادر به دست آمده است. کلیه متغیرها ضریب همبستگی چندگانه‌ای برابر 64/0=R با پیشرفت تحصیلی دانش آموزان داشته‌اند. رگرسیون چند متغیری نشان داد که از بین کلیه متغیرها(بجز دو زبانگی) فقط چهار متغیر: سواد والدین، موقعیت اجتماعی ـ اقتصادی، سابقه و تحصیلات معلم در معادله رگرسیون حضوری معنی‌دار داشته‌اند. این چهار متغیر باهم می‌توانند 35 درصد واریانس پیشرفت تحصیلی را تبیین کنند. مقدار پیش بینی شده از پیشرفت‌تحصیلی کسر گردید. باقی‌مانده تفسیر نشده آن با متغیر دو زبانگی همبستگی ناچیزی (08/0=r) داشت. بدین ترتیب دو زبانگی بعداز کنترل برخی متغیرهای مربوط به دانش‌آموز، خانواده، مدرسه و معلم فقط می‌تواند 006/0 واریانس پیشرفت تحصیلی را تبیین کند که در سطح حداقل (05/0>a) نیز معنی‌دار نیست. به عبارت دیگر با خنثی کردن اثر متغیرهای فوق‌الذکر عملکرد دانش‌آموزان دو زبانه و یک زبانه باهم تفاوتی ندارند. تحلیل کوواریانس نیز همین نتایج را تأیید کرده‌اند.
خلاقیت: جنبه‌های شناختی، شخصی، تحولی، و اجتماعی
صفحه 71-94
https://doi.org/10.22055/psy.1998.16430
حسین شکرکن
چکیده با اینکه روانشناسان بسیاری به پدیده خلاقیت ابراز علاقه کرده‌اند، پژوهش روانشناختی در خصوص آن به سرعت گسترش نیافت، تا اینکه ج.پی. گیلفورد[1] در خطابه خود به هنگام احراز ریاست انجمن روانشناسی آمریکا در سال 1950، اعلام کرد که این موضوع سزاوار توجه خیلی بیشتری از آن چیزی است که دریافت می‌دارد. این مقاله پیشرفتی را که روانشناسان، از زمان درخواست گیلفورد برای تلاش در این زمینه، در جهت فهم خلاقیت به عمل آورده‌اند بازنگری می‌کند. پیشرفت پژوهشی در چهار جبهه روی داده است: فرایندهای شناختی درگیر در عمل خلاق، ویژگیهای متمایز آدم خلاق، تحول و تظاهر خلاقیت در طول زندگی فرد، و محیطهای اجتماعی شدیداً وابسته به فعالیت خلاق. با اینکه پرسشهای مهمی هنوز بی‌پاسخ مانده‌اند، اینک روانشناسان بیش از پیش می‌دانند که چگونه افراد به این کنش بهینه انسانی ویژه و مهم دست می‌یابند.
معیار فلش و سطح خوانائی مطالب کتاب "انگلیسی برای دانشجویان رشته کتابداری و اطلاع‌رسانی"
صفحه 97-110
https://doi.org/10.22055/psy.1998.16431
ذاهد بیگدلی
چکیده کتاب "انگلیسی برای دانشجویان رشته کتابداری و اطلاع‌رسانی" در سال 1377 و در دو جلد منتشر شد. این کتاب به عنوان منبع اصلی دروس زبان تخصصی 1 و 2 رشته مربوطه تعیین گردیده است. مقاله حاضر ضمن اشاره بر ضرورت تدوین چنین کتابی، سطح خوانائی مطالب کتاب را بر اساس معیار فلش بررسی و مشخص نموده است. در این مقاله همچنین نقاط قوت و ضعف کتاب برشمرده شده است و پیشنهادهای ارائه گردیده است تا با اعمال آنها در ویرایشهای بعدی، این کتاب بتواند جای خالی منبع مناسب برای آموزش زبان انگلیسی به دانشجویان رشته کتابداری را پر کند.